To wa偶na zmiana, poniewa偶 Clauss przez poprzednie pi臋膰 lat by艂 ambasadorem w Pekinie. Ma du偶e do艣wiadczenie w sprawach europejskich 鈥� od po艂owy lat 90-tych pracowa艂 dla Ministerstwa Spraw Zagranicznych RFN, by艂 doradc膮 Sta艂ego Przedstawicielstwa RFN przy Unii Europejskiej w Brukseli, a w 2002 roku obj膮艂 stanowisko szefa Sekretariatu Rz膮du Federalnego ds. Konwentu Europejskiego. Nast臋pnie pe艂ni艂 funkcj臋 zast臋pcy szefa Europejskiego Departamentu Spraw Zagranicznych, a tak偶e by艂 komisarzem ds. niemieckiej prezydencji w Radzie UE w 2007 roku. Zanim zosta艂 ambasadorem w Chinach pracowa艂 jako szef Departamentu Europejskiego w niemieckim MSZ. Jego dotychczasowa praca w Pekinie jest bardzo wysoko oceniana, a sam Clauss wielokrotnie udziela艂 wywiad贸w chi艅skiej i niemieckiej prasie wskazuj膮c zar贸wno na szanse, jak i na wyzwania w dwustronnych stosunkach. Nie unika艂 temat贸w trudnych 鈥� ubolewa艂 m.in. nad brakiem dialogu z chi艅skiej strony i trudno艣ciami w handlu. W ostrych s艂owach wypowiada艂 si臋 na temat ograniczonej otwarto艣ci chi艅skiego rynku na obce firmy ostrzegaj膮c, 偶e 鈥濩hiny d膮偶膮 do egocentrycznego systemu gospodarczego, kt贸ry pozostawia niewiele miejsca firmom zagranicznym鈥�, co mo偶e, jak argumentowa艂, 鈥瀦aszkodzi膰 nie tylko interesom zagranicznych firm, ale ostatecznie samym Chinom鈥�. Wskazywa艂 r贸wnie偶, 偶e mechanizm konsultacji w sprawach zwi膮zanych z cyberbezpiecze艅stwem, uzgodniony przez oba rz膮dy w czerwcu 2016 roku, nie jest faktycznie realizowany, a by艂by on doskona艂ym forum do przedyskutowania zarzut贸w Federalnego Urz臋du ds. Ochrony Konstytucji, wed艂ug kt贸rego chi艅skie s艂u偶by wywiadowcze zintensyfikowa艂y w ostatnich miesi膮cach cyberataki na Niemcy. Ambasador Clauss podkre艣la艂 jednak zawsze, 偶e mi臋dzy Niemcami a Chinami nie ma 鈥瀏eopolitycznej rywalizacji鈥�, a obie strony 艣ci艣le ze sob膮 wsp贸艂pracuj膮 tworz膮c relacje 鈥瀟ak bliskie i intensywne, jak nigdy przedtem w historii鈥�.
Powr贸t Claussa z Pekinu i przej臋cie stanowiska w Brukseli to jasny sygna艂, kt贸re kierunki swej polityki Berlin uwa偶a za kluczowe. Wys艂anie dyplomaty do艣wiadczonego zar贸wno w sprawach europejskich, jak i chi艅skich do stolicy UE jest dowodem, 偶e zdaniem niemieckiego rz膮du w najbli偶szych latach to w艂a艣nie w tr贸jk膮cie Berlin-Bruksela-Pekin rozgrywa膰 si臋 b臋d膮 najwa偶niejsze wydarzenia 艣wiatowej polityki i gospodarki. Ta wsp贸艂praca z pewno艣ci膮 nabierze tempa za dwa lata, bowiem w drugiej po艂owie 2020 roku to RFN b臋dzie przewodzi膰 posiedzeniom Rady Unii Europejskiej.
Tymczasem Minister Spraw Zagranicznych RFN, Heiko Mass, jak dot膮d milcz膮cy w sprawach Chin, wyg艂osi艂 na pocz膮tku maja br. przem贸wienie dotycz膮ce spraw wolno艣ci wypowiedzi, w kt贸rym podkre艣la艂, 偶e na ca艂ym 艣wiecie s膮 ludzie, kt贸rzy 鈥瀔a偶dego dnia ryzykuj膮 swoj膮 wolno艣膰, zdrowie i 偶ycie dla zawodu; niewygodni dziennikarze s膮 wi臋zieni, maltretowani, mordowani a krytyczne media s膮 cenzurowane i prze艣ladowane鈥�. Mowa szefa niemieckiej dyplomacji, wyg艂oszona w dniu wolno艣ci prasy, by艂a bezpo艣rednim nawi膮zaniem do sytuacji, w kt贸rej znalaz艂 si臋 Gui Minhai, ksi臋garz z Hongkongu publikuj膮cy krytyczne wobec w艂adz ChRL ksi膮偶ki. Jego historia znajduje si臋 w ostatnich tygodniach w polu zainteresowania niemieckich medi贸w i polityk贸w, w szczeg贸lno艣ci ministra Maasa, kt贸ry jako szef resortu sprawiedliwo艣ci w poprzednim rz膮dzie wskazywa艂 wielokrotnie na problem nieprzestrzegania praw cz艂owieka w Chinach.
Prawdopodobnie sprawa Gui Minhai stanie si臋 jednym z w膮tk贸w, kt贸re poruszone zostan膮 przez kanclerz Merkel podczas jej pierwszej od zaprzysi臋偶enia nowego rz膮du wizyty w Pekinie, zaplanowanej na 24 i 25 maja. Na razie wiadomo, 偶e podczas jej rozm贸w z Xi Jinpingiem i Li Keqiangiem nacisk po艂o偶ony zostanie przede wszystkim na problematyk臋 mi臋dzynarodow膮, w tym wycofanie si臋 USA z ira艅skiego porozumienia nuklearnego i kwestie relacji pomi臋dzy Kore膮 P贸艂nocn膮 i Po艂udniow膮. W kontek艣cie napi臋膰 handlowych mi臋dzy Chinami i USA niemiecka szefowa rz膮du z pewno艣ci膮 poruszy tak偶e takie problemy jak spodziewane ograniczenia w dost臋pie do ameryka艅skiego rynku, kt贸re w wielkim stopniu wp艂yn膮 na kondycj臋 przedsi臋biorstw niemieckich. Oczekuje si臋, 偶e b臋dzie podr贸偶owa膰 z delegacj膮 biznesow膮, a handel pomi臋dzy Chinami i Niemcami (niespe艂na 190 mld euro w 2017 roku) znajdzie sie na samym szczycie agendy spotka艅. Drugiego dnia podr贸偶y Merkel ma odwiedzi膰 centrum technologiczne w Shenzhen. To tak偶e do艣膰 wymowne, gdy偶 w艂a艣nie Shenzhen to chi艅ska 鈥瀌olina krzemowa鈥�.
Podr贸偶 Merkel do Pekinu i Shenzhen nale偶y do dyplomatycznego rytua艂u, jednak wskazuje, 偶e oba pa艅stwa maj膮 du偶膮 ilo艣膰 temat贸w do przedyskutowania. Porz膮dek obrad podkre艣la tak偶e, 偶e Merkel konsekwentnie realizuje swoj膮 strategi臋 polityki wzgl臋dem ChRL, kt贸ra opiera si臋 na dw贸ch g艂贸wnych filarach 鈥� strategii zacie艣niania relacji gospodarczych oraz wypracowywania wsp贸lnego niemiecko-chi艅skiego stanowiska w kwestiach globalnych.