01.07.2022
Czerwcowy szczyt NATO w Madrycie przyni贸s艂 szereg istotnych decyzji dotycz膮cych przysz艂ej sytuacji geopolitycznej. Jedn膮 z najwa偶niejszych by艂o otwarcie drogi dla Finlandii i Szwecji do wej艣cia do sojuszu. NATO przyj臋艂o te偶 now膮 koncepcj臋 strategiczn膮, kt贸ra ma kierowa膰 politycznym i wojskowym rozwojem Sojuszu w nadchodz膮cej dekadzie. 鈥瀗ajbardziej znacz膮cym i bezpo艣rednim zagro偶eniem鈥� dla NATO. Blok wcze艣niej nazywa艂 ten kraj strategicznym partnerem. Cz艂onkowie sojuszu uzgodnili wzmocnienie zdolno艣ci odstraszania i obrony przez wszystkich sojusznik贸w.
Szczyt ma tak偶e historyczne znaczenie dla silniejszego zaanga偶owania NATO w regionie Azji i Pacyfiku. W j znalaz艂o si臋 bezpo艣rednie odniesienie do dzia艂a艅 Chi艅skiej Republiki Ludowej twierdz膮c, 偶e 鈥瀉mbicje i polityka przymusu tego kraju stanowi膮 wyzwanie dla interes贸w, bezpiecze艅stwa i warto艣ci NATO鈥�. Sekretarz Jens Stoltenberg powiedzia艂 podczas konferencji prasowej, 偶e 鈥濩hiny znacz膮co rozwijaj膮 swoje si艂y wojskowe, w tym bro艅 j膮drow膮, zastraszaj膮 swoich s膮siad贸w i gro偶膮 Tajwanowi鈥�. Sekretarz oskar偶y艂 Pekin o 鈥瀖onitorowanie i kontrolowanie w艂asnych obywateli za pomoc膮 zaawansowanej technologii oraz rozpowszechnianie rosyjskich k艂amstw i dezinformacji鈥�. Sekretarz stanu USA Antony Blinken stwierdzi艂, 偶e Chiny 鈥瀌膮偶膮 do podwa偶enia opartego na zasadach porz膮dku mi臋dzynarodowego, kt贸rego przestrzegamy, w kt贸ry wierzymy, kt贸ry pomogli艣my zbudowa膰鈥�. Stany Zjednoczone b臋d膮 si臋 temu przeciwstawia膰.
Decyzje podj臋te podczas szczytu zosta艂y natychmiastowo skrytykowane przez Moskw臋 i Chiny. , 偶e wprowadzi dzia艂ania odwetowe, je艣li kraje nordyckie wpuszcz膮 na swoje terytorium wojska NATO i infrastruktur臋 wojskow膮. Powiedzia艂, 偶e Rosja b臋dzie musia艂a 鈥瀞tworzy膰 takie same zagro偶enia dla terytorium, z kt贸rego tworzone s膮 zagro偶enia dla nas鈥�. Tu偶 przed rozpocz臋ciem szczytu powiedzia艂, 偶e cz艂onkowie NATO 鈥瀟worzyli napi臋cie i prowokowali konflikty鈥�, wysy艂aj膮c okr臋ty wojenne i samoloty na obszary w pobli偶u kontynentu azjatyckiego i Morza Po艂udniowochi艅skiego. Jego zdaniem NATO powinno 鈥瀙orzuci膰 zimnowojenn膮 mentalno艣膰, gr臋 o sumie zerowej i praktyk臋 tworzenia wrog贸w鈥�. Tu偶 po zako艅czeniu szczytu w艂adze w Pekinie oskar偶y艂y sojusz o 鈥瀦艂o艣liwe atakowanie i oczernianie鈥� ich kraju. Przedstawiciele misji ChRL przy Unii Europejskiej stwierdzili, 偶e 鈥瀟o NATO a nie inne kraje tworz膮 problemy na ca艂ym 艣wiecie鈥�.
Konferencja w Madrycie okaza艂a si臋 tak偶e kluczowa dla rozwoju wsp贸艂pracy sojuszu z partnerami azjatyckimi. Po raz pierwszy na szczyt NATO zostali zaproszeni przyw贸dcy Japonii, Korei Po艂udniowej, Australii i Nowej Zelandii. Wzi臋li udzia艂 w sesji NATO na temat nowych globalnych wyzwa艅. Prezydent Stan贸w Zjednoczonych Joe Biden usiad艂 razem z przyw贸dcami Japonii i Korei Po艂udniowej. Kishida Fumio , 偶e 鈥瀞po艂eczno艣膰 mi臋dzynarodowa stoi na rozdro偶u historii i udzia艂 partner贸w, w tym Japonii, 艣wiadczy o uznaniu, 偶e bezpiecze艅stwo Europy i regionu Indo-Pacyfiku nie mo偶e by膰 rozdzielone鈥�. Japo艅ski premier zapowiedzia艂, 偶e jego rz膮d i Organizacja Traktatu P贸艂nocnoatlantyckiego wypracuj膮 nowy dokument dotycz膮cy przysz艂ej wsp贸艂pracy. Kishida powiedzia艂, 偶e Japonia i NATO zgodzi艂y si臋 na rozw贸j wsp贸艂pracy w takich obszarach jak bezpiecze艅stwo cybernetyczne i morskie.
Odnosz膮c si臋 do Chin, Kishida powiedzia艂, 偶e jednostronne pr贸by zmiany status quo za pomoc膮 si艂y s膮 kontynuowane na morzach Wschodniochi艅skim i Po艂udniowochi艅skim. Stwierdzi艂 r贸wnie偶, 偶e ma silne poczucie kryzysu, 偶e to, co dzieje si臋 na Ukrainie, mo偶e jutro wyst膮pi膰 w Azji Wschodniej. W podobnym tonie . Jego zdaniem 鈥瀢 miar臋 jak kszta艂tuje si臋 nowa struktura konflikt贸w, pojawia si臋 r贸wnie偶 ruch, kt贸ry neguje uniwersalne warto艣ci, kt贸re powinni艣my chroni膰鈥�. Premier Japonii wezwa艂 do pog艂臋bienia wsp贸艂pracy mi臋dzy organami obrony pa艅stw azjatyckich i NATO. Jego zdaniem kluczowe jest, aby Japonia, Korea Po艂udniowa, Australia i Nowa Zelandia regularnie uczestniczy艂y w spotkaniach rady NATO. Nowy format NATO+4 ma opracowa膰 plan dla rozszerzonej wsp贸艂pracy.
Podczas szczytu w Madrycie dosz艂o r贸wnie偶 do pierwszego od pi臋ciu lat szczytu najwy偶szego szczebla pomi臋dzy Japoni膮, Kore膮 Po艂udniow膮 i Stanami Zjednoczonymi. Sojusznicy w zwi膮zku z zagro偶eniem nuklearnym i rakietowym ze strony Korei P贸艂nocnej. Premier Kishida stwierdzi艂, 偶e 鈥瀦dolno艣ci odstraszania sojuszy Japonia-USA i USA-Korea Po艂udniowa musz膮 zosta膰 unowocze艣nione w ramach wysi艂k贸w na rzecz wzmocnienia tr贸jstronnego partnerstwa鈥�.
Podsumowuj膮c, miniony szczyt NATO przyni贸s艂 wiele istotnych sygna艂贸w dotycz膮cych przysz艂ej sytuacji geopolitycznej w regionie Indo-Pacyfiku:
- Szczyt zwiastuje wyra藕ne nasilenie rywalizacji pomi臋dzy Zachodem a Chinami i Rosj膮, kt贸re zosta艂y zakwalifikowane jako wsp贸lne zagro偶enie. Warto zwr贸ci膰 uwag臋 na wyra藕ne zaostrzenie 鈥瀉gresywnej鈥� retoryki zar贸wno ze strony NATO jak i Chin i Rosji.
- Nale偶y spodziewa膰 si臋 silniejszej wsp贸艂pracy pomi臋dzy sojuszem a wybranymi partnerami z regionu. Japonia liczy na nasilenie dotychczasowej wsp贸艂pracy morskiej i w zakresie bezpiecze艅stwa cybernetycznego. W przysz艂o艣ci nale偶y spodziewa膰 si臋 podpisania nowych porozumie艅, obejmuj膮cych na przyk艂ad zakup uzbrojenia.
- Spe艂niaj膮 si臋 przewidywania chi艅skiego MSZ, kt贸re jaki艣 czas temu oskar偶a艂o przyw贸dc贸w QUAD o pr贸b臋 stworzenia 鈥瀉zjatyckiej wersji NATO鈥�. Wszyscy cz艂onkowie grupy z wy艂膮czeniem Indii, potwierdzili gotowo艣膰 do zacie艣niania wsp贸艂pracy wojskowej w regionie.
- W kuluarach potwierdzono trwa艂o艣膰 istniej膮cego sojuszu Stany Zjednoczone, Japonia, Korea Po艂udniowa. Wraz z wzrostem napi臋cia nale偶y spodziewa膰 si臋 zbli偶enia pomi臋dzy Japoni膮 a Kore膮 Po艂udniow膮, kt贸re nadal pozostaj膮 w fazie konfliktu.