data publikacji: 21 marca 2021
tekst: J臋drzej Janicki (15.03.2021)
Tomasz Rumi艅ski (o kt贸rym pisali艣my ju偶 ) dokona艂 cudu. Tak, tak鈥� cudu stworzenia intryguj膮cego dzie艂a w okoliczno艣ciach naprawd臋 PRZERA殴LIWIE nudnych. Ot贸偶 24 kwietnia 1973 roku Rada Ministr贸w podj臋艂a Uchwa艂臋 Nr 94 w sprawie obchod贸w uroczysto艣ci bran偶owych (zawodowych), zak艂adowych i regionalnych. Za艂膮cznik 4. tej jak偶e frapuj膮cej regulacji prawnej stanowi艂, 偶e Dzie艅 Chemika jest 艣wi臋tem ruchomym i przypada na pierwsz膮 niedziel臋 czerwca. No i bach, nadchodzi 2 czerwca 1974 roku, a kto艣 stworzy膰 musi plakat do tego wiekopomnego wydarzenia. Wyb贸r pad艂 w艂a艣nie na Rumi艅skiego, kt贸ry tym razem projektuje dzie艂o w s艂u偶bie uroczysto艣ci bran偶owej 鈥� co najwa偶niejsze jednak, radzi sobie z tym naprawd臋 trudnym zadaniem brawurowo.
Plakat jest kompozycyjnie oszcz臋dny. Jego centraln膮 figur臋 stanowi posta膰 schematycznie uj臋tego cz艂owieka wpisanego w sze艣ciok膮t. W lewym g贸rnym rogu znalaz艂a si臋 informacja o 艣wi臋cie, do kt贸rego plakat si臋 odnosi 鈥� zreszt膮 element ten wypada akurat niezbyt przekonuj膮co, sprawia wra偶enie upchni臋tego na si艂臋. I tyle. W tej skromnej kompozycji kryje si臋 jednak sporo ciekawej tre艣ci. Przedstawienie 鈥瀙atyczakowatgo鈥� cz艂owieka przypomina nieco s艂awnego Cz艂owieka witruwia艅skiego Leonarda (fot. CC0). Ten popis starego mistrza, je偶eli chodzi o proporcj臋 cia艂a ludzkiego, mo偶na odczytywa膰 r贸wnie偶 jako dosadn膮 manifestacj臋 humanizmu i antropocentryzmu.
Czy偶by Rumi艅ski korzystaj膮c z tego kulturowego symbolu, chcia艂 przekaza膰, 偶e oto cz艂owiek w pogoni za racjonalizuj膮cym postrzeganiem 艣wiata w coraz silniej zindustrializowanej rzeczywisto艣ci staje si臋 ofiar膮 galopuj膮cego o艣wiecenia, kt贸re chemia na pewno wsp贸艂tworzy? By膰 mo偶e ta 鈥瀐orkheimeryzuj膮ca鈥� interpretacja jest przesadzona, jednak graficznie 鈥瀋z艂owiek Rumi艅skiego鈥� prezentuje si臋 co najmniej intryguj膮co. Kolorystycznie sam patyczak utrzymany jest w gradientowym przej艣ciu od g艂臋bokiego fioletu, przez r贸偶 i pomara艅cz a偶 po biel. Uk艂ad r膮k i n贸g sprawia, 偶e kompozycja, czysto geometryczna, jest dynamiczna, a figurka cz艂owieka usi艂uje niejako 鈥瀝ozerwa膰鈥� kr臋puj膮cy j膮 bia艂y sze艣ciok膮t. W艂a艣nie 鈥� sam sze艣ciok膮t w zbiorach IF Kolekcji stanowi pewn膮 zagadk臋. W podobnej formie utrzymana jest przecie偶 dominuj膮ca forma w absolutnie fantastycznym, abstrakcyjnym plakacie dla CIECHa, kt贸rego autorstwa wci膮偶 nie jeste艣my pewni.
Wierzcie mi albo nie, ale Rumi艅ski jest chyba moim ulubionym tw贸rc膮 z IF Kolekcji. Potrafi stworzy膰 co艣 z niczego, czyli estetycznie podniecaj膮ce dzie艂o na bazie tematu nudnego jak przys艂owiowe 鈥瀎laki z olejem鈥�. No w艂a艣nie, a czasami mam wra偶enie, 偶e m贸wi膮c o tym 鈥瀟worzeniu ex nihilo鈥�, si臋gamy istoty zjawiska Polskiej Szko艂y Plakatu鈥�