Niezwyk艂o艣膰 sztuki teatralnej polega na r贸偶norodno艣ci 艣rodk贸w wypowiedzi. Mo偶e by膰 to teatr plastyczny, pantomimiczny, literacki, teatr cieni, lalek, teatr jednego aktora, jednej sceny, jednego s艂owa, gestu鈥� Teatr jest zjawiskiem ukazuj膮cym prawd臋 opart膮 na d艂ugotrwa艂ym procesie przygotowania, ci膮g艂ej edukacji, ale r贸wnie偶 鈥� przyznaj膮 to sami animatorzy oraz uczestnicy cytowani w publikacji 鈥� zawiera w sobie funkcj臋 terapeutyczn膮. Ka偶dy aktor, bez wzgl臋du na status, przechodzi pr贸b臋 charakteru, ka偶dy musi zmierzy膰 si臋 ze sob膮, swoimi s艂abo艣ciami, ka偶dy 鈥� aby, by膰 autentycznym 鈥� musi co艣 po艣wi臋ci膰, czego艣 si臋 zrzec, czemu艣 ulec, by za chwil臋 podnie艣膰 si臋 bogatszy o nowe do艣wiadczenia. Ka偶da rola czego艣 wymaga, czego艣 w艂asnego, osobistego, wyj膮tkowego. Jest to proces stawania si臋, proces odradzania, wreszcie proces samo艣wiadomego okre艣lania si臋 w 偶mudnym podejmowaniu samodzielnych, cz臋sto trudnych decyzji.
Teatr to r贸wnie偶 miejsce spotkania, miejsce obserwacji, miejsce wyr贸偶nione, ale i naznaczone, prawdziwe, cho膰 ukryte za teatraln膮 mask膮. To miejsce konfrontacji widza z nieznanym, z innym, z niedostosowanym, ale na ko艅cu tego procesu to wci膮偶 po prostu spotkanie z drugim z cz艂owiekiem.
Nikt nie mo偶e zaprzeczy膰, 偶e osoba niepe艂nosprawna wyr贸偶nia si臋 w t艂umie. Dopiero w teatrze niepe艂nosprawny aktor uwalnia si臋 od roli, jak膮 narzuca mu codzienno艣膰, na rzecz roli jak膮 鈥� tym razem z wyboru i 艣wiadomie 鈥� przyjmuje. W teatrze widz mo偶e bez konsekwencji obserwowa膰 deklaracj臋 osoby niepe艂nosprawnej, tutaj dochodzi do zmiany punktu widzenia, gdy偶 nie mamy ju偶 do czynienia z niepe艂nosprawno艣ci膮, lecz z aktorem, z 鈥瀖ask膮鈥�, z kim艣, kogo mo偶na zaakceptowa膰 (cz臋sto granica pomi臋dzy rol膮 a aktorem jest zatarta, nast臋puje zmiana perspektywy, niepe艂nosprawno艣膰 przestaje dominowa膰).
Na scenie cia艂o aktora nabiera innego znaczenia, cia艂o osoby niepe艂nosprawnej tym bardziej, zatem niecodzienno艣膰, 鈥瀌ziwno艣膰鈥� niepe艂nosprawno艣ci poddana jest akceptowanej przez obie strony obserwacji.
Do tego stopnia, 偶e mo偶liwe jest przekroczenie, rodzaj prowokacji, jak chocia偶by w przywo艂anym przez Tomasza Kowalskiego (tekst: Projektowanie konfuzji鈥�) spektaklu Disabled Theater J茅r么rme鈥檃 Bela (Theater HORA z Zurychu), okre艣lanym jako 鈥瀙okaz dziwol膮g贸w鈥�. To sceniczne przejaskrawienie ma na celu wykastrowanie z mentalnego obiegu przekonania, 偶e niepe艂nosprawni s膮 kategori膮 ludzi u艂omnych, wycofanych b膮d藕 te偶 pozbawionych g艂臋bszego zaplecza intelektualno-emocjonalnego.
碍蝉颈膮偶办补&苍产蝉辫; 鈥� mimo oczywistego uniwersyteckiego j臋zykowego pragmatyzmu 鈥� jest zapisem niezwykle autentycznych emocji, pe艂na wra偶liwego wsp贸艂odczuwania i zaanga偶owania si臋 szeregu os贸b oddanych idei wsp贸lnego komunikowania si臋 鈥� takiego na poziomie podstawowym i takiego, kt贸rego obie strony chc膮 by膰 w pe艂ni 艣wiadome. Publikacja zwraca uwag臋 na wsp贸艂czesny fenomen teatru os贸b defaworyzowanych, k艂ad膮c przy tym nacisk na potrzeb臋 unikania stereotypowego postrzegania tego zjawiska. Podkre艣la jego terapeutyczn膮 rol臋 w spo艂ecznym aktywizowaniu tej grupy ludzi, ujawnia przy tym ca艂y wachlarz stereotyp贸w wynikaj膮cych z cywilizacyjnego paternalizmu, z b艂臋dnego rozpoznania kto jest lepszy, a kto gorszy, kogo lepiej promowa膰, a kogo mo偶na pomin膮膰.
Niepe艂nosprawno艣膰 jest paradoksem. Cz臋sto niepatrzenie na chorego, u艂omnego 鈥瀉by go nie zawstydza膰鈥�, jest wym贸wk膮 niedostrzegania problemu, za艣 nadmierny protekcjonizm (jako przeciwwaga dla niedostrzegania problemu) sprowadza si臋 do niezdrowej dominacji.
Autorzy tekst贸w 鈥� zw艂aszcza tych opartych na osobistej praktyce 鈥� wykazuj膮, 偶e nie ma jednego rozwi膮zania tej sytuacji, nie istnieje jeden poziom do艣wiadczania emocji, czy jedna przestrze艅 poznawcza 鈥� jest ich tyle, ile uczestnik贸w 偶ycia spo艂ecznego w ca艂ej jego pragmatyczno-pantagruelicznej z艂o偶ono艣ci.
Wi臋cej tekst贸w tego autora znajdziesz .
