¾«¶«Ó°ÊÓ

Czy sztuczna inteligencja wymusi zmianę naszego sposób myślenia o sztuce?

Rozwój generatywnej sztucznej inteligencji skłania do ponownego namysłu nad istotą twórczości, rolą artysty oraz kryteriami, według których oceniamy wartość sztuki. Towarzysząca temu debata coraz częściej koncentruje się wokół dwóch przeciwstawnych sobie narracji.

Opublikowano: 15 września 2026
dr Dominika Kaczorowska-Spychalska

Z jednej strony, mówi siÄ™ o AI jako o zagrożeniu dla twórców, naruszeniu ich praw autorskich i utracie wyjÄ…tkowego charakteru sztuki, opartego na ludzkich doÅ›wiadczeniach, emocjach i wrażliwoÅ›ci. Generatywna AI może bowiem sprzyjać homogenizacji treÅ›ci, zamieniajÄ…c dominujÄ…ce wzorce estetyczne w obowiÄ…zujÄ…cy i powtarzalny standard. Z drugiej strony, sztuczna inteligencja jest postrzegana jako narzÄ™dzie znaczÄ…co poszerzajÄ…ce dotychczasowe możliwoÅ›ci twórcze artysty, które pozwalajÄ… mu eksperymentować z formÄ… i stylem. Prace, które powstajÄ… w wyniku tej współpracy niewÄ…tpliwie budzÄ… emocje. MogÄ… równie mocno fascynować, zachwycać, prowokować, niepokoić, jak i budzić nasz sprzeciw. 


Rozwój generatywnej AI sprawia, że pytanie o miejsce czÅ‚owieka w sztuce ustÄ™puje miejsca pytaniu o charakter jego sprawczoÅ›ci. Nie chodzi już bowiem wyłącznie o fizyczne wykonanie dzieÅ‚a, lecz o zdolność nadania kierunku procesowi twórczemu. Rozwój sztucznej inteligencji nie musi bowiem prowadzić do zaniku tradycyjnych form twórczoÅ›ci, odsyÅ‚ajÄ…c pÄ™dzel, płótno czy dÅ‚uto do muzeum. To powinna być alternatywa, a nie substytut dla artysty i sztuki. Augmented art pozwala współistnieć różnym formom twórczoÅ›ci, od tej opartej na tradycyjnym warsztacie, po tÄ™ opartÄ… na algorytmach, pozostawiajÄ…c nam, artystom i odbiorcom, wybór. Być może zatem najważniejszÄ… zmianÄ… w najbliższych latach okaże siÄ™ konieczność ponownego okreÅ›lenia, czego wÅ‚aÅ›ciwie oczekujemy od sztuki i dlaczego nadal jej potrzebujemy. 

O tym można przeczytać w komentarzu dr Dominiki Kaczorowskiej-Spychalskiej, prof. U� „Czy AI Art się (o)broni?� w raporcie Związku Cyfrowa Polska
 

Redakcja:

Opublikowano: Agnieszka Wołowiec

ul. Narutowicza 68, 90-136 �ódź
NIP: 724 000 32 43
Adres do doręczeń elektronicznych (ADE): AE:PL-74796-17640-IHHIV-17
KONTAKT​â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹

Projekt Multiportalu U� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR