Czasopismo ukazuje si臋 od 1958 roku, jest wydawane we wsp贸艂pracy z Uniwersytetem 艁贸dzkim. Reprezentuje dyscypliny: literaturoznawstwo oraz nauki o kulturze i religii, ale tak偶e: nauki o sztuce, nauki o komunikacji spo艂ecznej i mediach czy sztuki filmowe i teatralne. Szczeg贸艂owe informacje dla autor贸w tekst贸w znale藕膰 mo偶na na .
TEMATY NUMER脫W 鈥瀂RL鈥� W 2023 ROKU:
1/2023: Nowe trendy w komparatystyce i genologii
Kwestie dotycz膮ce bada艅 nad gatunkami literackimi by艂y obecne w centrum zainteresowa艅 鈥瀂agadnie艅 Rodzaj贸w Literackich" od momentu za艂o偶enia czasopisma. Prace Stefanii Skwarczy艅skiej i innych badaczy, znanych w贸wczas na arenie mi臋dzynarodowej ze swoich studi贸w komparatystycznych i genologicznych, stanowi艂y zaproszenie do wieloj臋zycznej i wielokulturowej dyskusji. Jak dzi艣 wygl膮da to pole badawcze? Jak zmieni艂o si臋 postrzeganie gatunk贸w literackich i nie tylko literackich w dobie otwartej i nieograniczonej nauki? Interesuj膮 nas teksty poruszaj膮ce nast臋puj膮ce zagadnienia:
- genologia i komparatystyka dawniej i dzi艣,
- nowe i stare gatunki nie tylko literackie,
- gatunki (multi)medialne,
- trendy i mody a nauka o kulturze,
- 鈥炁紋cie鈥� i 鈥炁沵ier膰鈥� gatunk贸w literackich,
- warsztat badacza literatury,
- gatunki kultury popularnej,
- literatura gatunkowa / kino gatunkowe / media gatunkowe,
- no艣nik/tworzywo kultury a badanie kultury.
Redaktor tomu: prof. Ivo Posp铆拧il (Masaryk University). Zg艂oszenia do 28 lutego 2023 roku.
2/2023: Zeszyt wolny 鈥� bez tematu g艂贸wnego
Jak co roku, co najmniej jeden zeszyt 鈥瀂agadnie艅 Rodzaj贸w Literackich鈥� pozostawiamy zeszytem 鈥瀢olnym鈥�. Stwarzamy tym samym mo偶liwo艣膰 publikowania tekst贸w oryginalnych, wpisuj膮cych si臋 w profil czasopisma, kt贸re nie mieszcz膮 si臋 jednak w aktualnych trendach badawczych. Czekamy na niepublikowane wcze艣niej artyku艂y naukowe, eseje, recenzje publikacji naukowych (wydanych w latach 2020鈥�2023) i inne teksty zwi膮zane z dyscyplinami: literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce. Zeszyt 鈥瀢olny鈥� powinien by膰 przestrzeni膮 prezentacji wynik贸w aktualnie prowadzonych bada艅, kt贸re wp艂yn膮 na rozw贸j my艣li naukowej w dziedzinie humanistyki.
Redaktorka tomu: dr Anna Zatora (Uniwersytet 艁贸dzki). Zg艂oszenia do 31 marca 2023 roku.
3/2023: Kultura celebrycka: formy, style i gatunki
Istnieje tendencja, by przeciwstawia膰 鈥瀕iteratur臋鈥� i 鈥瀋elebrycko艣膰鈥�. Stoi za tym przekonanie, 偶e 鈥瀙rawdziwa鈥� s艂awa literacka opiera si臋 na 鈥瀙rawdziwej wielko艣ci鈥�, za艣 celebrytyzm jest powierzchowny i ulotny. W przesz艂o艣ci jednak zdarza艂y si臋 studia nad literackimi i filmowymi celebrytami, takimi obiektami badania byli na przyk艂ad: Oscar Wilde, James Joyce, Gertrude Stein, Charlie Chaplin, Jean Rhys czy John Dos Passos. W Polsce celebryt膮 literatem niew膮tpliwym by艂 Stanis艂aw Przybyszewski, ale i mo偶e Stanis艂aw Ignacy Witkiewicz. Szczytowy okres modernizmu wykreowa艂 symboliczne uj臋cie 偶ycia celebryckiego w Portrecie Doriana Graya.
Celebryta i celebrytka to osoba popularna, cz臋stokro膰 si臋 pojawiaj膮ca w wytworach tzw. przemys艂u kulturalnego. A ten wywie艣膰 mo偶na od XIX-wiecznych cyrk贸w ameryka艅skich P.T. Barnuma. Jeszcze wydanie papierowe WSJP z 2018 podaje, 偶e celebryta, od ang. celebrity, oznacza osob臋 znan膮, zw艂aszcza z telewizji i kolorowych pism.
Dzi艣 musimy dorzuci膰 do tych medi贸w ca艂y internet i platformy spo艂eczno艣ciowe. Kultura celebrycka dotyka sedna niegdysiejszej dzia艂alno艣ci literackiej, oddanej od czas贸w Muz i Homera, staro偶ytnej s艂awie. Fama pochodzi z 艂ac. s艂owa oznaczaj膮cego 鈥瀝ozmow臋, plotk臋, opis; reputacj臋, opini臋 publiczn膮; renom臋." Bogini Fama by艂a uosobieniem pog艂oski w mitologii rzymskiej. 艁aci艅ska pochodna fabulare by艂a potocznym s艂owem oznaczaj膮cym 鈥瀖贸wi膰". Celebrity to publiczne przedstawienie, odbi贸r i dyskursywna interpretacja widocznych indywidualnych to偶samo艣ci. Studia nad celebrytami dzisiaj s膮 interdyscyplinarne i wielomedialne, cho膰 du偶o o celebrytach w postaci 鈥瀏wiazd鈥� i 鈥瀏wiazdorstwa鈥� pisa艂o si臋 w ramach studi贸w nad filmem.
Rozmaite relacje mi臋dzy fantazj膮 i codziennymi praktykami, zwyczajno艣ci膮 i cudowno艣ci膮, aur膮 s艂awy kszta艂tuj膮 w r贸偶nych mediach wielomodalne style, formy i gatunki celebryckie. Chcieliby艣my w tym numerze przyjrze膰 si臋 raczej tym og贸lnym mechanizmom, a nie kwestii jednostkowych relacji z p艂ci膮, ras膮 czy seksualno艣ci膮. Formacja i praktyki celebryckie we wsp贸艂czesnej kulturze literackiej i cyfrowej to jest ogniskowa naszych badawczych zainteresowa艅.
Redaktor tomu: prof. Jaros艂aw P艂uciennik (Uniwersytet 艁贸dzki). Zg艂oszenia do 31 maja 2023 roku.
4/2023: Przestrze艅 jako kategoria kulturowa
Przestrze艅 jako kategoria kulturowa Ostatni numer 鈥瀂agadnie艅 Rodzaj贸w Literackich鈥� w 2023 roku chcemy po艣wi臋ci膰 przestrzeni jako kategorii poetyki, a nawet szerzej 鈥� kategorii kulturowej. Interesuj膮 nas zar贸wno uj臋cia metodologiczne: namys艂 nad narz臋dziami geokrytycznymi, geoestetycznymi, geografii humanistycznej czy historii topograficznej, jak i analizy konkretnych do艣wiadcze艅 przestrzennych (indywidualnych i zbiorowych) pokazanych/ wpisanych w tekstach/y kultury/literatury. Przedmiotem bada艅 mog膮 by膰 wszelkie tekstowe reprezentacje przestrzeni geograficznej. Oczekujemy tekst贸w:
- na temat relacji mi臋dzy kategoriami przestrzeni i pami臋ci,
- po艣wi臋conych mechanizmom wytwarzania miejsc,
- opisuj膮cych konstruowanie to偶samo艣ci jako pochodnej/pozostaj膮cej w relacji z przestrzeni膮,
- b臋d膮cych wyrazem zmys艂owego postrzegania przestrzeni, do艣wiadczania jej,
- pokazuj膮cych kulturowe reprezentacje przestrzeni (poza)miejskich i industrialnych.
Mamy nadziej臋, 偶e nades艂ane zostan膮 te偶 rozprawy po艣wi臋cone wszelkim granicom wyznaczaj膮cym jakie艣 miejsca oraz opisom ich przekraczania. Wreszcie, spodziewamy si臋 te偶 tekst贸w eksploruj膮cych gatunkowe uwarunkowania kategorii przestrzennych: autobiografii, biografii, ale i te偶 opisuj膮cych takie konwencje gatunkowe, w kt贸rych przestrze艅 zyskuje status samodzielnego quasi-bohatera, jak we wszelkich wariantach gotycyzmu.
Redaktorki tomu: dr hab. Agnieszka Izdebska, prof. U艁 (Uniwersytet 艁贸dzki), dr hab. El偶bieta Kono艅czuk, prof. UwB (Uniwersytet w Bia艂ymstoku). Zg艂oszenia do 31 lipca 2023 roku.
Materia艂 i zdj臋cia:
Redakcja: Centrum Promocji U艁