¾«¶«Ó°ÊÓ

Pionierska obrona rozprawy doktorskiej w języku migowym na U�

Inkluzywność, dostępność, zrównoważony rozwój to hasła, które intensywnie wybrzmiewają w debacie publicznej. Na Uniwersytecie �ódzkim przekuwamy te idee w realne działania. W miniony czwartek 12 grudnia na Wydziale Filozoficzno-Historycznym odbyła się publiczna obrona rozprawy doktorskiej mgr Agnieszki Kołodziejczak. Obrona przeprowadzona została w nowatorskim formacie, dzięki któremu była w pełni dostępna dla osób głuchych i słabosłyszących. To drugie takie wydarzenie w skali Polski.

 

Opublikowano: 18 grudnia 2024

Temat doktoratu Agnieszki KoÅ‚odziejczak zostaÅ‚ ujÄ™ty w tytule: „Problem dostÄ™pnoÅ›ci informacji w instytucjach publicznych oraz podmiotach ekonomii spoÅ‚ecznej w obszarze kultury i sztuki dla osób sÅ‚abo- oraz niesÅ‚yszÄ…cych w Polsce. Rekomendacje i standardyâ€�. Badaczka za cel postawiÅ‚a sobie przeprowadzenie analizy i weryfikacji obecnie stosowanych w praktyce życia spoÅ‚eczno-kulturalnego w Polsce metod wspomagajÄ…cych dostÄ™pność i percepcjÄ™ treÅ›ci kultury i sztuki.

Praca badawcza podjęta została w ramach doktoratu wdrożeniowego, czyli takiego trybu, który pozwala połączyć pracę naukową i zawodową. Promotorem rozprawy została dr hab. Aneta Pawłowska, prof. Uniwersytetu �ódzkiego, a opiekunem pomocniczym (w ramach doktoratu wdrożeniowego) – mgr Dariusz Krajewski, wiceprezes Zarządu Stowarzyszenia Wsparcie Społeczne „Ja-Ty-My�.


¶Ù´Ç²õ³ÙÄ™±è²Ô´Çść kultury i sztuki – innowacyjne podejÅ›cie badawcze z perspektywy „insiderkiâ€�

Na wstępie należy mocno podkreślić fakt, iż obserwacje i badania zainicjowane przeze mnie w ramach doktoratu nie są prowadzone z perspektywy osób zajmujących się niepełnosprawnością jako polem badawczym. Były i są bowiem prowadzone z punktu widzenia głuchej badaczki – insiderki (znającej język migowy), który uwypukla perspektywę kulturowo-językową społeczności głuchych, posługujących się językiem migowym. Zatem są rodzajem obserwacji uczestniczącej, ale też i refleksji autoetnograficznej, w której badaczka jest uczestniczką społeczności, jej samorzecznikiem

– tymi sÅ‚owami rozpoczęła swoje wystÄ…pienie główna bohaterka tego wydarzenia, mgr Agnieszka KoÅ‚odziejczak. 

Charakterystyczną cechą podjętych badań jest perspektywa insiderki – osoby głuchej, która na co dzień posługuje się językiem migowym. Dzięki temu badaczka mogła zgłębić specyficzne potrzeby i doświadczenia społeczności głuchych oraz zaproponować innowacyjne rozwiązania. W ramach rozprawy doktorskiej opracowała szereg praktycznych narzędzi i rozwiązań, które mogą przyczynić się do zwiększenia dostępności kultury dla osób głuchych.

Należą do nich m.in.:

  • Model wystawy dostÄ™pnej: Wystawa „GÅ‚uszaâ€� w Muzeum ÅšlÄ…skim w Katowicach byÅ‚a pierwszym tego typu projektem w Polsce.
  • Filmy edukacyjne w jÄ™zyku migowym: Autorskie projekty badaczki, takie jak „Wymigane zagadnienia renesansuâ€� i „Od wczesnego chrzeÅ›cijaÅ„stwa do gotykuâ€�, otwierajÄ… dostÄ™p do wiedzy o historii sztuki dla osób gÅ‚uchych.
  • Wzorzec praktyki gÅ‚uchego edukatora muzealnego: DziÄ™ki swoim doÅ›wiadczeniom, mgr KoÅ‚odziejczak stworzyÅ‚a model pracy edukatora, który może być inspiracjÄ… dla innych instytucji kultury.

Przełom w polskiej nauce

Praca naukowa Agnieszki KoÅ‚odziejczak to ważny krok w kierunku stworzenia bardziej inkluzywnego Å›rodowiska kulturalnego. To zarazem konkretny przykÅ‚ad dziaÅ‚aÅ„ na rzecz zwiÄ™kszania dostÄ™pnoÅ›ci szkolnictwa wyższego dla osób ze specjalnymi potrzebami. Uniwersytet Å�oÌ�dzki uprawia rzetelną i odpowiedzialną naukę. Nasza „dobra robotaâ€� ksztaÅ‚tuje podstawy dla zroÌ�wnoważonego rozwoju i angażuje spoÅ‚ecznosÌ�cÌ�. 

Akademickie Centrum Wsparcia Uniwersytetu �ódzkiego wspierało tę obronę doktoratu od strony organizacyjno-technicznej, gwarantując pełną dostępność dla wszystkich uczestników wydarzenia. Trzech tłumaczy Polskiego Języka Migowego (PJM) zapewniło tłumaczenie z polskiego języka fonicznego na polski język migowy oraz tłumaczenie z polskiego języka migowego na polski język foniczny. Dodatkowo, zapewniliśmy napisy „na żywo�. Pełniły one funkcję uzupełniającą dla tłumaczy PJM, umożliwiały dokładne śledzenie przebiegu obrony i zrozumienie prezentowanych treści dla osób z niepełnosprawnością słuchu, nieznających języka PJM lub osób z trudnościami ze zrozumieniem języka mówionego. Była też możliwość zastosowania pętli indukcyjnej.


Dla Agnieszki KoÅ‚odziejczak obrona pracy doktorskiej to nie tylko sfinalizowanie piÄ™ciu lat studiów w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych UÅ�: 

Obrona rozprawy doktorskiej jest sumÄ… wszystkich moich doÅ›wiadczeÅ„ zawodowych i prywatnych, również tych dotyczÄ…cych bycia odbiorcÄ… kultury i sztuki. Dla mnie jest to sfinalizowanie ważnego etapu życia i kolejny konsekwentny krok w życiu zawodowym, jak też efekt mojej wewnÄ™trznej potrzeby dziaÅ‚ania i aktywnoÅ›ci spoÅ‚ecznej. 

prof. Aneta Pawłowska i Agnieszka KołodziejczakNa zdjęciu: dr hab. Aneta Pawłowska, prof. U� i mgr Agnieszka Kołodziejczak


O badaczce wypowiedziała się z dumą promotorka jej pracy doktorskiej, dr hab. Aneta Pawłowska, prof. Uniwersytetu �ódzkiego:

WspółpracowaÅ‚o siÄ™ nam wspaniale i ten efekt, który osiÄ…gnęłyÅ›my, jest akademicko bardzo dobry. CieszÄ™ siÄ™, że tak fantastyczna osoba otrzymaÅ‚a tytuÅ‚ naukowy, który otwiera wiele drzwi przed niÄ… i dziÄ™ki któremu bÄ™dzie mogÅ‚a jeszcze wiele zrobić dla Å›rodowiska, które tak bardzo wspiera całą swojÄ… dziaÅ‚alnoÅ›ciÄ….  Pani Agnieszka pomaga osobom z problemami sÅ‚uchu zanurzyć siÄ™ peÅ‚niej w kulturÄ™ wizualnÄ…, w sztukÄ™, współprowadzi oprowadzenia kuratorskie w rozmaitych placówkach muzealnych, organizuje wystawy. MyÅ›lÄ™, że tytuÅ‚ doktora wesprze jÄ… w tych dziaÅ‚aniach i sprawi, że bÄ™dzie jeszcze bardziej wiarygodna i jej gÅ‚os bÄ™dzie jeszcze bardziej sÅ‚yszany. 


Komisja postanowiÅ‚a jednogÅ‚oÅ›nie przyjąć obronÄ™ doktoratu. Na tej podstawie zostanie przygotowany wniosek komisji o nadanie mgr Agnieszce KoÅ‚odziejczak tytuÅ‚u doktora w zakresie nauk o sztuce. Komisja rekomendowaÅ‚a również jej pracÄ™ doktorskÄ… do nagrody Rektora UÅ�, a także do publikacji materiałów edukacyjnych zwiÄ…zanych z doktoratem. 

Rozprawa doktorska mgr Agnieszki KoÅ‚odziejczak dostÄ™pna jest na stronach: 

 

¶Ù´Ç²õ³ÙÄ™±è²Ô´Çść, zaangażowanie i wsparcie w Uni¾«¶«Ó°ÊÓ 

Poczytaj wiÄ™cej o prowadzonych dziaÅ‚aniach w naszej uczelni na rzecz dostÄ™pnoÅ›ci: 

²Ñ²¹³Ù±ð°ù¾±²¹Å‚: Agnieszka KoÅ‚odziejczak,
´Ü»åÂáÄ™³¦¾±²¹:&²Ô²ú²õ±è;
Redakcja: Agata Dawidowicz, Centrum Komunikacji i PR U�

 

ul. Narutowicza 68, 90-136 �ódź
NIP: 724 000 32 43
Adres do doręczeń elektronicznych (ADE): AE:PL-74796-17640-IHHIV-17
KONTAKT​â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹

Projekt Multiportalu U� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR