¾«¶«Ó°ÊÓ

Odwołanie zarządu Toshiby w cieniu skandalu

Zarząd Toshiba Corp. powiadomił o rezygnacji kilku członków rady nadzorczej. Decyzja została podjęta po opublikowaniu zewnętrznego raportu, który udowodnił, że firma współpracowała z ministerstwem przemysłu, aby osłabić pozycję zagranicznych akcjonariuszy. Toshiba Corporation to spółka publiczna notowana na giełdzie tokijskiej. Jedna z największych japońskich firm w ciągu ostatnich kilku lat zmaga się z serią skandali i dużych strat, które są wynikiem niefortunnych działań i przejęć w sektorze publicznym.

Opublikowano: 22 czerwca 2021
Logo blogu OSA U� Archiwum

Marcin Socha

Problemy Toshiby nie są jednak nową sprawą. Rozpoczęły się kilka lat temu po ujawnieniu serii nieprawidłowości księgowych i przejęciu amerykańskiej spółki zajmującej się energetyką jądrową Westinghouse Electric, co przyniosło miliardowe straty. Firma znalazła się w poważnych tarapatach. W 2017 roku, stojąc przed perspektywą usunięcia z tokijskiej giełdy po dwóch latach strat, Toshiba dzięki wsparciu ze strony grupy nowych inwestorów zebrała 600 miliardów jenów w ramach strategii zwiększenia kapitału, przez co 70% akcji spółki znalazło się w rękach zagranicznych inwestorów.

 Toshiby zostaÅ‚ Kurumatani Nobunaki, który miaÅ‚ przyspieszyć proces decyzyjny w radzie nadzorczej i odbudować pozycjÄ™ Toshiby na japoÅ„skiej gieÅ‚dzie. Pod jego kierownictwem firma pozbyÅ‚a siÄ™ znacznej iloÅ›ci aktywów i w styczniu 2021 roku powróciÅ‚a do pierwszej sekcji tokijskiej gieÅ‚dy. W ciÄ…gu nastÄ™pnych kilku lat można byÅ‚o zaobserwować . Firma byÅ‚a krytykowana za kolejne problemy z zarzÄ…dzaniem, w tym faÅ‚szywe transakcje, które zawyżaÅ‚y zyski w spółkach zależnych. DochodziÅ‚o również do tarć, pomiÄ™dzy niektórymi inwestorami w kwestii wykorzystania kapitaÅ‚u. Podczas walnego zgromadzenia akcjonariuszy w roku 2020 Kurumatani otrzymaÅ‚ tylko 58% poparcia dla swojej ponownej nominacji. Główny akcjonariusz Toshiby spółka Effissimo Capital Management z siedzibÄ… w Singapurze przedstawiÅ‚a na tym spotkaniu wÅ‚asnÄ… listÄ™ proponowanych dyrektorów. Propozycja upadÅ‚a, ale później wyszÅ‚o na jaw, że pewna liczba gÅ‚osów otrzymanych wczeÅ›niej zostaÅ‚a niewÅ‚aÅ›ciwie unieważniona. W odpowiedzi Effissimo zażądaÅ‚o zwoÅ‚ania nadzwyczajnego zgromadzenia akcjonariuszy w celu przeprowadzenia dochodzenia.

W celu zaÅ‚agodzenia sporów Kurumatani wraz z grupÄ… nowych akcjonariuszy zaproponowali wycofanie siÄ™ z rynków publicznych w celu poprawy sytuacji finansowej. W tym celu w  firma CVC Capital Partners przedstawiÅ‚a ofertÄ™ prywatyzacji Toshiby wartÄ… ponad 20 mld dolarów. PrzejÄ™cie wiÄ™kszoÅ›ci akcji miaÅ‚o zakoÅ„czyć spory w radzie nadzorczej i oddalić oskarżenia pod adresem Kuramataniego. W efekcie rosnÄ…cej krytyki doszÅ‚o do . Co ciekawe dyrektor Toshiby peÅ‚niÅ‚ funkcjÄ™ wiceprezesa w Sumitomo Mitsui Financial Group, zanim zostaÅ‚ prezesem japoÅ„skiego oddziaÅ‚u CVC. Dlatego też oferta przejÄ™cia ze strony CVC zostaÅ‚a odebrana jako konflikt interesów. Komisja nominacyjna Toshiby stwierdziÅ‚a, że Kuramatani musi ustÄ…pić ze stanowiska po tym, jak ponad poÅ‚owa menedżerów wyższego szczebla wyraziÅ‚a brak zaufania do jego przywództwa. NastÄ™pnie zarzÄ…d Toshiby , uzasadniajÄ…c decyzjÄ™ brakiem szczegółowych informacji dotyczÄ…cych przejÄ™cia.

W czerwcu 2021 roku , które zostaÅ‚o wszczÄ™te na wniosek Effissimo Capital Management. Badanie wykazaÅ‚o, że japoÅ„skie Ministerstwo Gospodarki, Handlu i PrzemysÅ‚u METI skutecznie współpracowaÅ‚o z zarzÄ…dem firmy Toshiba Corp. w celu wywarcia wpÅ‚ywu na gÅ‚osowanie akcjonariuszy nad kandydatami na dyrektorów podczas walnego zgromadzenia w roku 2020. Raport Å›ledczych pokazaÅ‚, że zarzÄ…d Toshiby poprosiÅ‚ przedstawiciela METI, aby ten „przekonaÅ‚â€� przedstawicieli Funduszu Uniwersytetu Harvard (jednego z akcjonariuszy Toshiby) do zmiany sposobu gÅ‚osowania, tak aby wspieraÅ‚ on zarzÄ…d Toshiby i sprzeciwiÅ‚ siÄ™ propozycjom nowych zagranicznych akcjonariuszy. Przedstawiciele Funduszu Uniwersytetu Harvard zostali poinformowani przez japoÅ„skiego doradcÄ™ rzÄ…dowego, że jeÅ›li fundusz nie zastosuje siÄ™ do zaleceÅ„ zarzÄ…du na walnym zgromadzeniu może stać siÄ™ przedmiotem dochodzenia regulacyjnego. Ostatecznie fundusz Harvarda wstrzymaÅ‚ siÄ™ od gÅ‚osu. Badanie wykazaÅ‚o również, że Toshiba, we współpracy z ministerstwem, próbowaÅ‚a zmusić Effissimo do wycofania propozycji akcjonariuszy dotyczÄ…cych nominacji nowych czÅ‚onków zarzÄ…du.

Publikacja niezależnego śledztwa zwiastuje serię kolejnych problemów wizerunkowych i finansowych wewnątrz jednej z największych publicznych japońskich korporacji. Śledztwo ujawniło jednak znacznie poważniejszy problem. Urzędnicy Ministerstwa Gospodarki, Handlu i Przemysłu we współpracy z częścią zarządu Toshiby próbowali szantażować zagranicznych inwestorów w celu zabezpieczenia korzystnych decyzji podczas walnego zgromadzenia spółki. Przedstawiciele METI działali w celu osłabienia pozycji zagranicznych inwestorów i zachowania silniejszej kontroli nad procesem decyzyjnym. Ustalenia komisji śledczej pokazują, że nieformalne powiązania pomiędzy biurokratami a japońskim biznesem są nadal kluczowe w procesie decyzyjnym na najwyższych szczeblach. Wydarzenia podczas walnego zgromadzenia Toshiby oraz uwikłanie biurokratów METI dyskredytują wysiłki japońskiego rządu zmierzające do poprawy ładu korporacyjnego w Japonii oraz internacjonalizacji rad nadzorczych największych japońskich firm. Śledztwo pokazało również, że japoński rząd próbuje nieskutecznie walczyć z rosnącą pozycją zagranicznego kapitału w japońskich spółkach.

Opublikowano: Przemysław Ciborek

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR