精东影视

Pandemia i 5G w Europie 艢rodkowo-Wschodniej

Na pocz膮tku maja Republika Czeska sta艂a si臋 pi膮tym pa艅stwem UE, kt贸re podpisa艂o ze Stanami Zjednoczonymi deklaracj臋 w sprawie bezpiecze艅stw sieci 5G. W 2019 roku podobne dokumenty podpisa艂y z USA kolejno rz膮dy Rumunii, Polski i Estonii, a pod koniec lutego br. 艁otwy. Chocia偶 w deklaracjach nakre艣laj膮cych wsp贸艂prac臋 wymienionych pa艅stw z USA w sprawie bezpiecze艅stwa sieci 5G nie wymienia si臋 nazwy 偶adnej firmy, kt贸ra takie zagro偶enie stanowi, to ich tre艣膰 wskazuje jasno na chi艅ski koncern. Nale偶y jednak zaznaczy膰, 偶e deklaracj臋 rumu艅sk膮 poprzedzi艂o wsp贸lne o艣wiadczenie prezydent贸w Klausa Iohanissa i Donalda Trumpa, w kt贸rym stwierdza si臋, 偶e strony ,,b臋d膮 d膮偶y艂y do unikni臋cia ryzyka, kt贸re towarzysz膮 chi艅skim inwestycj膮 w sieci telekomunikacyjne 5G鈥� 鈥� w ten spos贸b jeszcze wyra藕niej wzmacniaj膮c retoryk臋 Rumunii, kt贸ra do niedawna rozwa偶a艂a otwarcie si臋 na chi艅skie inwestycje strategiczne, w takich obszarach jak energetyka atomowa czy infrastruktura portowa.

Opublikowano: 28 maja 2020
Czerwony napis "archiwum" w bia艂ej ramce na 艣rodku czerwonego t艂a / Red text "archiwum" in a white frame in the center of the red background

Bartosz Kowalski

W my艣l powy偶szych deklaracji i ich niemal to偶samych zapis贸w, dostawcy us艂ug 5G maj膮 by膰 oceniani na podstawie nast臋puj膮cych element贸w: kontroli przez obcy rz膮d bez mo偶liwo艣ci odwo艂ania si臋 do niezawis艂ego s膮du, przejrzysto艣ci struktury w艂asno艣ci oraz wykazywania si臋 etycznym zachowanie korporacyjnym i podleganiu przejrzystemu porz膮dkowi prawnemu. Istotnym czynnikiem jest r贸wnie偶 艂atwo艣膰 w pozyskiwaniu pa艅stwowego kapita艂u co stawia podmioty zachodnie wobec nier贸wnej konkurencji. Cho膰 na Huawei nie wskazuje si臋 wprost, to powy偶sze elementy stanowi膮 zbi贸r zarzut贸w stawianych przez Stany Zjednoczone i wiele pa艅stw zachodnich, od偶egnuj膮cych si臋 od wsp贸艂pracy z chi艅skim gigantem telekomunikacyjnym w艂a艣nie ze wzgl臋du na umocowanie firmy w podporz膮dkowanym w艂adzom systemie prawnym oraz nominalnie prywatn膮 struktur臋 w艂asno艣ci, w praktyce wskazuj膮c膮 na kontrol臋 przez Komunistyczn膮 Parti臋 Chin i pa艅stwo chi艅skie. Natomiast warto zwr贸ci膰 uwag臋, 偶e deklaracja z udzia艂em Czech, kt贸re jeszcze w pa藕dzierniku ubieg艂ego roku  na wz贸r Niemiec, zosta艂a podpisana w momencie gdy skala i skutki pandemii, przyspiesza procesy przewarto艣ciowywania polityki wobec ChRL, zw艂aszcza w pa艅stwach rozwini臋tych.

Rosn膮cy chi艅ski nacjonalizm i agresywna dyplomacja Pekinu powoduje wyra藕ny wzrost nastroj贸w antychi艅skich na 艣wiecie. Z nielicznymi wyj膮tkami, jak , a wi臋c pa艅stwie kt贸re najbardziej w Europie ucierpia艂o w skutek pandemii, chi艅ska 鈥瀌yplomacja maseczkowa鈥� nie przek艂ada si臋 na polityczne zyski dla Chin. Przeciwnie, pr贸ba przedstawiania si臋 w roli hojnego darczy艅cy i przekierowania narracji, 偶e wybuch pandemii nie jest zwi膮zany  okazuje si臋 w wi臋kszo艣ci . Tym bardziej, 偶e sprz臋t, przekazywany zar贸wno w formie darmowej pomocy, jak i 鈥瀙omocy w formie sprzeda偶y鈥� jest niskiej jako艣ci, i cz臋sto nie spe艂nia standard贸w medycznych. Dla przyk艂adu  zakupionych w Chinach, kt贸re 4 kwietnia dotar艂y do Wielkiej Brytanii zosta艂o wycofanych jako niedaj膮cych si臋 do u偶ycia w szpitalach i potencjalnie zagra偶aj膮cych zdrowiu pacjent贸w. Podobne dzia艂ania znalaz艂y odzwierciedlenie w jednym z pierwszych bada艅 opinii publicznej przeprowadzonych w warunkach globalnej walki z COVID-19. Jak wskazuje analiza ameryka艅skiej agencji McLaughlin & Associates, ukrywanie przez Pekin informacji w pocz膮tkowej fazie rozwoju pandemii doprowadzi艂o do wyra藕nego spadku zaufania do Chin i wzrostu przekonania o potrzebie zmniejszenia uzale偶nienia od chi艅skich 艂a艅cuch贸w dostaw i technologii z Chin 鈥� . W perspektywie UE t臋 zmian臋 dobrze obrazuje stwierdzenie szefa dyplomacji UE Josepha Borella, kt贸ry oznajmi艂 swoje zaskoczenie faktem, 偶e ca艂o艣膰 dostaw paracetamolu w UE pochodzi z Chin.

Poza jednostkowymi przyk艂adami ostatnie miesi膮ce w polityce mi臋dzynarodowej ChRL nie przynosz膮 pozytywnych rezultat贸w. Chiny zrazi艂y do siebie Zach贸d,  i najbli偶szych s膮siad贸w w Azji Po艂udniowo-Wschodniej; w Unii Europejskiej (oraz w ) trwa przewarto艣ciowywanie relacji z Pekinem. Wzrost sceptycznych nastroj贸w zwi膮zanych z koronawirusem, podkre艣la r贸wnie偶  przygotowany dla chi艅skiego kierownictwa przez afiliowany przy ministerstwie bezpiecze艅stwa think-tank CICIR, kt贸ry okre艣la poziom niech臋ci wobec Chin jako najwy偶szy od st艂umienia protest贸w na Tiananmen w 1989 roku. Chi艅skie dzia艂ania dyplomatyczne okaza艂y si臋 przeciwskuteczne r贸wnie偶 z uwagi na powielanie spiskowych teorii na temat 藕r贸d艂a i rozprzestrzenienia si臋 koronawirusa (wskazuj膮c na W艂ochy lub USA). Polepszeniu si臋 wizerunku Chin w艣r贸d biurokrat贸w UE nie przys艂u偶y艂 si臋 z pewno艣ci膮 r贸wnie偶 brak przyznania przez w艂adze w Pekinie o korzystaniu z pomocy europejskiej i dostaw sprz臋tu medycznego w pocz膮tkowej fazie pandemii, przy jednoczesnym rozp臋taniu ofensywy propagandowej towarzysz膮cej dostawom pomocy z Chin, gdy fala zaka偶e艅 zala艂a Europ臋 w marcu.

Cho膰 pandemia bardziej wzmacnia, ni偶 inicjuje tendencje widoczne ju偶 wcze艣niej w perspektywie wojny handlowej i uznania Chin przez UE za 鈥瀞ystemowego rywala鈥�, to zmiana, kt贸ra nast膮pi艂a jest wyra藕na i wielowymiarowa. Pandemia doprowadzi艂a do przewarto艣ciowania polityki bezpiecze艅stwa, w tym cybernetycznego, Wielkiej Brytanii, kt贸ra do niedawna liczy艂a na zdyskontowanie skutk贸w brexitu otwarciem si臋 na Chiny 鈥�  teraz zapowiedzia艂a wyra藕ne zdystansowanie si臋 od wsp贸艂pracy z Chinami m.in. w zakresie sieci 5G. R贸wnie偶 Joseph Borell zapowiedzia艂 (po raz kolejny) realizacj臋 stanowczej strategii wobec Chin, cho膰 do tej pory UE nie by艂a raczej sk艂onna do opowiadania si臋 po stronie USA w konflikcie z Chinami. W tym wzgl臋dzie deklaracje wymienionych pa艅stw Europy 艢rodkowo-Wschodniej w zakresie bezpiecze艅stwa z USA nadal stanowi膮 wyj膮tek w UE, id膮c wbrew cz臋sto wysuwanym oskar偶eniom pod adresem regionu jako 鈥瀔onia troja艅skiego鈥� Chin w Europie, czerpi膮cego krociowe zyski z formatu 17+1. Chocia偶 dokumenty te nie zobowi膮zuj膮 partner贸w USA do podj臋cia jednoznacznych decyzji, to je wyra藕nie uprawdopodabniaj膮, zw艂aszcza w perspektywie zmian w relacjach Chin z Zachodem nast臋puj膮cych w konsekwencji pandemii.

Opublikowano: Przemys艂aw Ciborek

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U艁 wsp贸艂finansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR