Bartosz Kowalski​â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹â¶Ä‹
W EÅšW chiÅ„skie inwestycje również spadÅ‚y i nadal wynoszÄ… niewiele ponad 1% caÅ‚ego zaangażowania Chin w UE. Co wiÄ™cej, pojawiÅ‚y siÄ™ sygnaÅ‚y o odpÅ‚ywie chiÅ„skiego kapitaÅ‚u z paÅ„stwa, które na zbliżeniu politycznym z Chinami miaÅ‚o gospodarczo skorzystać szczególnie. Jak zapowiedziaÅ‚ magnat medialny i aspirujÄ…cy polityk JaromÃr Sokoup chiÅ„skie CEFC ma pozbyć siÄ™ nabytych w 2015 roku części udziałów w jego grupie medialnej Empresa Media. Jednak oÅ›wiadczenie należy przyjmować sceptycznie z co najmniej dwóch powodów. Po pierwsze, podobne zapewnienia ze strony Sokoupa padaÅ‚y już przed poprzednimi wyborami parlamentarnymi w Czechach. Po drugie, wchodzÄ…ca w skÅ‚ad Empresa Media stacja telewizyjna TV Barrandov przedstawia informacje dotyczÄ…ce Chin – jak pokazuje analiza – wyłącznie w pozytywnym Å›wietle. To wÅ‚aÅ›nie w TV Barrandov nadawane sÄ… cotygodniowe rozmowy polityczne Sokoupa z Milosem Zemanem pt. „TydzieÅ„ z Prezydentemâ€�. W jednym ze styczniowych programów Zeman poddaÅ‚ w wÄ…tpliwość zasadność ostrzeżenia wydanego w grudniu ub.r. przez cybersÅ‚użby NUKIB w sprawie Huawei i bagatelizowaÅ‚ ryzyko zwiÄ…zane z korzystaniem ze sprzÄ™tu chiÅ„skiego koncernu. Dlatego w perspektywie tworzenia pozytywnego wizerunku ChRL w Czechach, pozbycie siÄ™ udziałów w TV Barrandov przez kontrolowane, tj. znacjonalizowane po aresztowaniu Ye Jianminga, przez wÅ‚adze w Pekinie CEFC, byÅ‚oby posuniÄ™ciem zaskakujÄ…cym. Z drugiej strony paÅ„stwowy konglomerat CITIC, który przejÄ…Å‚ czeskie aktywa CEFC zapowiedziaÅ‚ dokapitalizowanie i zmianÄ™ strategii inwestycyjnej firmy. Oznacza to odejÅ›cie od kupowania ryzykownych aktywów (jak klub piÅ‚karski Slavia Praga czy luksusowe nieruchomoÅ›ci), które doprowadziÅ‚o CEFC do bankructwa. Jak zapowiedziaÅ‚ Jaroslav Tvrdik – byÅ‚y minister obrony i czÅ‚onek rady dyrektorów czeskiego CEFC (CITIC) – firma przygotowuje obecnie strategiczne projekty dla sektora finansowego, lotnictwa i turystyki, żywnoÅ›ci i rolnictwa oraz przemysÅ‚u. Warto jednak wziąć pod uwagÄ™, że dokapitalizowanie może być zwiÄ…zane z próbÄ… ocieplenia wizerunku Chin w Czechach, nadszarpniÄ™tego przez oskarżenia wobec Huawei i utarczki miÄ™dzy premierem Babisem i ambasadÄ… ChRL. Polityczny wymiar miaÅ‚y również przeszÅ‚e inwestycje CEFC – sÅ‚użące jako pas transmisyjny zbliżenia czesko-chiÅ„skiego. Dlatego na realne efekty tych powtarzanych od lat obietnic trzeba bÄ™dzie poczekać. Tym bardziej, że chiÅ„skie inwestycje w Europie gwaÅ‚townie spadajÄ…, a kolejne wybory prezydenckie w Czechach raczej nie wyÅ‚oniÄ… równie przychylnego Chinom prezydenta jak Zeman.
�ącznie w latach 2000-2018 chińskie firmy zainwestowały w unijnych państwach EŚW 7,1 mld euro. To mniej niż w tym samym okresie przyjęła niewielka Finlandia (5,5 mln mieszkańców) – 7,3 mld euro, dowodząc, że dla chińskich inwestorów liczy się przede wszystkim technologia, której niewielkie zasoby w EŚW zostały już dawno wykupione. W związku z tym należy przypuszczać, że nawet wykuwające się w UE mechanizmy kontrolne nie będą miały dużego efektu ograniczającego chińskie inwestycje w regionie. Wyjątek w tej kwestii może stanowić sektor telekomunikacyjny i infrastruktura internetowa (blokowanie kontraktów na budowę sieci 5G). Większa skrupulatność w sprawdzaniu chińskich kontrahentów może mieć również przełożenie na projekty infrastrukturalne. Postawa Chorwacji – gdzie chińska firma realizuje budowę Mostu Pelješac – oraz Polski, która w 2018 roku anulowała 3 wygrane przez chińskie firmy przetargi infrastrukturalne, ilustrują rozbieżne podejście państw EŚW w tej sprawie.
Do niewielu pozytywnych przykładów nowych chińskich inwestycji w regionie należy zaliczyć te w sektorze energii odnawialnej na Węgrzech (farmy słoneczne Unisun) i zaawansowanych technologicznie firm w Polsce (produkcja systemów do prześwietlania ładunku Nuctech i fabryka telewizorów TCL pod Warszawą oraz fabryka wkładów elektrolitowych do baterii samochodowych Guotai Huarong na Dolnym Śląsku). W przypadku Polski to nadal niewiele w porównaniu z ,,chińską rewolucją� inwestycyjną zapowiadaną jesienią 2017 roku . Zamiast tego nad Wisłą, jak i w całej Europie Środkowo-Wschodniej, dominuje poczucie zawiedzonych nadziei na zastrzyk chińskiego kapitału, które były jedną z głównych przesłanek powstania formatu „16+1�. Liderzy w tym względzie jak Polska, Czechy i Węgry przyjęły w ub.r. 300-400 mln euro chińskich inwestycji. Choć to niewiele, to należy pamiętać, że w 2018 roku większość z państw EŚW nie odnotowała żadnych.