Wracaj?c do historycznych wydarzeń z grudnia 1978 r., warto przytoczy? opisy opublikowane w tygodniku ?Global People” (全球人物). W ostatnim wydaniu przywo?uje si? reformy Deng Xiaopinga w kontek?cie historycznego odreagowania ?rewolucji kulturalnej”, która uwsteczni?a Chiny i nie dawa?a szans na rozwój. Ten dokonywa? si? w państwach s?siednich w Japonii, Korei Po?udniowej, Singapurze czy na Tajwanie. Pierwszy z tekstów po?wi?cony jest autorowi reform Deng Xiaopingowi. To wizjoner, który nie ba? si? ryzyka otwarcia Chin, który wiedzia?, ?e spo?eczeństwo nie potrzebuje wielkich ideologii a chce rozwi?zywa? problemy ?yciowe. To kolosalna ró?nica w stosunku do Mao Zedonga, który próbowa? budowa? egalitarne spo?eczeństwo w oparciu o utopijne idee walki klasowej. Jednak Deng oficjalnie nie móg? od?egna? si? od idei Mao. Warunkowane by?o to przekonaniem konserwatywnego skrzyd?a w patii i wygraniem walki politycznej z Hua Guofengiem, który mianowany na nast?pc? Mao Zedonga próbowa? kontynuowa? my?li przewodnicz?cego. Paradoksalnie Deng nie podst?powa? inaczej. Si?gn?? po teksty Mao z czasów Yan’anu i przywo?a? wyst?pienie przewodnicz?cego, w którym ten wyra?nie mówi?, ?e tylko fakty s? prawdziwe. By?o to w trakcie wizyty w Chinach Pó?nocno-Wschodnich. To tzw. przemówienie pó?nocne da?o asumpt do dzia?ań w kierunku reform, które nie przeczy?y ideom przeciwnika. Wkrótce osiemna?cie prowincji popar?o my?lenie reformatorskie. Chiny wkroczy?y na ?cie?k? otwarcia i reform. Kolejny tekst przywo?uje posta? Wang Li, reformatora zarz?dzaj?cego prowincj? Anhui. Ma?o kto dzisiaj pami?ta, ?e reformy w Chinach zacz??y si? od buntów ch?opskich, w których protestowano przeciwko komunom ludowym wprowadzanych za Mao. Wang Li wprowadzi? system ?odpowiedzialno?ci za plony” i tym samym ch?opi mogli sprzedawa? w?asne wyroby a rola państwa zosta?a ograniczona. Innymi s?owy wprowadzono wolny rynek. Ale to by?o rok przed anonsowaniem reform. Na poziomie prowincji Anhui, reformy wprowadzono w listopadzie 1977 r. Kolejna postaci? pocz?tku reform jest Gu Mu (w?. Liu Jiayu), okre?lony pionierem innowacji. Na pocz?tku reform odpowiedzialny by? za nawi?zanie kontaktów z Zachodem. Po wizycie w Brukseli i Bawarii zorientowa? si?, ?e reformy musz? by? oparte na czterech filarach: specjalnych strefach ekonomicznych, handlu zagranicznym, pozyskaniu kapita?u zachodniego oraz ?ci?gni?ciu zachodnich technologii. Reformy nie by?yby mo?liwe, gdyby nie Xi Zhongxun – ojciec obecnego przewodnicz?cego Xi Jinpinga. Dwie kwestie przytoczone s? w krótkim artykule o sekretarzu Guangdongu. Po pierwsze, otwarcie popar? polityk? otwarcia i reform, po drugie mia? pomys? jak polityk? wype?ni? tre?ci?. Znana jest odpowied? Deng Xiaopinga na pytanie jak robi? reformy? Kiedy Xi Zhongxun zapyta? o mechanizmy dzia?ania Deng odpowiedzia?: ?Je?eli uznajesz, ?e strefy ekonomiczne s? dobre, to rób. W?adze w Pekinie nie maj? pieni?dzy, mo?emy wspiera? reformy decyzjami politycznymi, dzia?ania podejmuj sam, otwieraj drog? reform”. Ostatni? przywo?an? postaci? jest Wang Li, dzia?aj?cy na polu odrobienia strat po ?rewolucji kulturalnej” w dziedzinie nauki i techniki. Tu potrzebna by?a zmiana my?lenia i odci?cie si? od autarkicznej utopii promowanej przez ?band? czworga”. Uda?o si? utworzy? Chińsk? Akademi? Nauk Spo?ecznych a studenci mogli otrzymywa? stypendia zagraniczne.
W wydaniu ?Global People” brakuje jednak oddzielnych tekstów na temat dwóch wa?nych postaci reform: Hu Yaobanga i Zhao Ziyanga. O ile ten pierwszy jest wspominany w tek?cie o Deng Xiaopingu, bo budowa? zaplecze intelektualne w pocz?tkowej fazie reform, o tyle o autorze ?eksperymentu syczuańskiego” nie mówi si? w ogóle. To z uwagi na fakt ró?nic do jakich dosz?o w po?owie lat 80. ubieg?ego stulecia. Obaj politycy byli za tzw. pi?t? modernizacj? czyli wprowadzeniem systemu demokratycznego. Jednak w ca?ej prowadzonej narracji na temat 40-lecia reform za najistotniejsze nale?y uzna? trzy fakty: po pierwsze nale?y wnosi?, ?e podkre?lanie reform i otwarcia nie zawróci Chin z tej drogi, po drugie uznanie decyzji z grudnia 1978 r. za odreagowaniem ?straconej dekady rewolucji kulturalnej” i po trzecie wskazanie oddolnych ruchów de facto ch?opskich, jakie kluczowego elementu w kreowanie reform w Chinach.