Konsekwencje dla sytuacji w Cie艣ninie Tajwa艅skiej
Bardzo stanowcze deklaracje wobec Chin pad艂y r贸wnie偶 ze strony nowego szefa ameryka艅skiej dyplomacji. Dwa dni po zaprzysi臋偶eniu Donalda Trumpa, nominowany na stanowisko sekretarza stanu Rex przyr贸wna艂 budowanie przez Chiny sztucznych wysp na Morzu Po艂udniowochi艅skim do rosyjskiej aneksji Krymu, oznajamiaj膮c jednocze艣nie, 偶e s膮 to dzia艂ania bezprawne, kt贸re trzeba pow艣ci膮gn膮膰. Riposta w艂adz ChRL, kt贸re do tej pory w do艣膰 wywa偶ony spos贸b reagowa艂y na gesty i s艂owa Donalda Trumpa, nie pozostawia w膮tpliwo艣ci gdzie le偶y nieprzekraczalna linia dopuszczalnego zaanga偶owania Ameryki w sprawy ,,bliskiej zagranicy鈥� Chin. W wywiadzie udzielonym 鈥� co istotne w j臋zyku angielskim 鈥� stacji NBC, wp艂ywowy chi艅ski dyplomata Lu wskazywa艂 na granice, kt贸rych Stany Zjednoczone nie mog膮 przekroczy膰. Po pierwsze przedstawiciel chi艅skiego MSZ da艂 wyra藕nie do zrozumienia, 偶e Morze Po艂udniowochi艅skie to nie jest sprawa Stan贸w Zjednoczonych, wyja艣niaj膮c, 偶e nie jest to ani terytorium USA ani, co wi臋cej, terytorium mi臋dzynarodowe (sic!). Po drugie, Lu podkre艣li艂 stanowczo, 偶e polityka ,,jednych Chin鈥� jest fundamentem relacji ameryka艅sko-chi艅skich, i nie podlega 偶adnym negocjacjom jako kwestia dotykaj膮ca 偶ywotnych interes贸w Chin 鈥� niepodleg艂o艣ci Tajwanu.
Wycofanie si臋 USA z TPP raczej nie przyczyni si臋 r贸wnie偶 do poprawy pozycji Tajpej vis-a-vis Pekinu, poniewa偶 gospodarka Tajwanu jest silnie zorientowana na eksport i znacznie uzale偶niona od chi艅skiego rynku. Ponadto prezentowana przez now膮 administracj臋 w Waszyngtonie retoryka bez w膮tpienia pobudzi, ju偶 tak rosn膮ce, nastroje nacjonalistyczne i antyameryka艅skie w Chinach oraz wzmocni pozycj臋 Xi Jinpinga w polityce wewn臋trznej. Czy obrona Ameryki przez niekupowanie chi艅skich produkt贸w, jak nawo艂uje do tego Navarro, b臋dzie si臋 jednak ogranicza膰 tylko do basenu Pacyfiku i obywateli ameryka艅skich czy w proces gospodarczego powstrzymywania Chin b臋d膮 anga偶owane pa艅stwa z innych obszar贸w 艣wiata?
Konsekwencje dla Polski
Wypowied藕 nominowanego na szefa ameryka艅skiej dyplomacji Rexa Tillersona zestawiaj膮ca rosyjskie dzia艂ania na Ukrainie z chi艅skimi na Morzu Po艂udniowochi艅skim jest w perspektywie Polski wa偶na z dw贸ch powod贸w. Po pierwsze, zr贸wnuje obie sytuacje jako akty bezprawne, po drugie 鈥� je艣li za艂o偶y膰 logiczn膮 konsekwencje s艂贸w Tillersona, jako dzia艂ania wymagaj膮ce powstrzymywania. Z drugiej strony, wywa偶ona reakcja prezydenta Putina na grudniow膮 rozmow臋 mi臋dzy Trumpem i Tsai-Ing Wen pozwala przypuszcza膰, 偶e Rosja b臋dzie (dyskretnie) sprzyja膰 stanowczej polityce USA wobec Chin, w kt贸rej narz臋dziem mog膮 by膰 takie pa艅stwa jak Tajwan czy Polska. W naszym kontek艣cie, sk艂ania do zastanowienia odwo艂anie przez podleg艂膮 Ministerstwu Obrony Agencj臋 Mienia Wojskowego, przetargu na sprzeda偶 dzia艂ki pod terminal prze艂adunkowy w 艁odzi, kt贸rego budow臋 Chiny traktuj膮 jako wa偶ny element kolejowego odn贸偶a 鈥濲ednego Pasa, Jednego Szlaku鈥�. Pyta艅 o przyczyny i konsekwencje takiej decyzji jest z pewno艣ci膮 kilka. Czy jest to dzia艂anie podyktowane ch臋ci膮 znalezienia bardziej odpowiedniego ? Tak sugeruj膮 w艂adze 艁贸dzkiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej oraz wiceprezydent 艁odzi Ireneusz Jab艂o艅ski. Czy te偶 wolta spowodowana by艂a znalezieniem partnera inwestycyjnego w innymi miejscu w 艁odzi? Wreszcie, czy podbijanie stawki w relacjach z tak du偶ym partnerem przyniesie zak艂adane efekty? Wychodz膮c jednak poza lokaln膮 perspektyw臋 nale偶y przyj膮膰, 偶e Stany Zjednoczone rozpoczn膮 bardziej agresywn膮 polityk臋 wobec Chin. To mo偶e, cho膰 nie powinno, warunkowa膰 pozycj臋 Polski wzgl臋dem negocjowania z Pekinem nowych inwestycji.