¾«¶«Ó°ÊÓ

Rysy na współpracy niemiecko-chińskiej

W dniach 12-14 czerwca kanclerz Angela Merkel przebywała w Chinach w związku z czwartym już wspólnym posiedzeniem członków rządów obu państw. Oprócz udziału w rozmowach międzyrządowych Merkel spotkała się również z przewodniczącym Xi Jinpingiem. Przywódca ChRL komplementował stosunki z Niemcami, określając Berlin jako jedno z trzech kół zamachowych grupy G-20. Xi wyraził również nadzieję, że Niemcy i Unia Europejska będą dążyć do rozwiązania sporów handlowych z Chinami i wywiążą się z deklaracji dotyczącej sekcji 15 Protokołu przystąpienia ChRL do WTO. Według interpretacji Pekinu, zapis ten przewiduje automatycznie uzyskanie przez Chiny statusu gospodarki rynkowej (SGR) w grudniu 2016 r. W podobnym tonie wypowiedział się Li Keqiang wskazując, że ,,sednem tego problemu jest dotrzymywanie słowa�. W odpowiedzi na uwagi ze strony chińskich władz Angela Merkel oznajmiła wstrzemięźliwie, że ,,Niemcy przywiązują wagę do stanowiska Chin� i będą działać na rzecz dalszych rozmów między Pekinem i Brukselą. Obie strony oświadczyły, że nie są zainteresowane wzmożeniem wojen handlowych.

Opublikowano: 16 czerwca 2016
Czerwony napis "archiwum" w białej ramce na środku czerwonego tła / Red text "archiwum" in a white frame in the center of the red background

Bartosz Kowalski

Oprócz spotkaÅ„ z przywódcami Chin, Angela Merkel wygÅ‚osiÅ‚a również wykÅ‚ad w ChiÅ„skiej Akademii Nauk SpoÅ‚ecznych oraz odwiedziÅ‚a fabrykÄ™ BMW w  gdzie zapewniÅ‚a, że różnice interesów pomiÄ™dzy oboma krajami ,,nie sÄ… zamiatane pod dywanâ€�. Obawy kanclerz Niemiec budzi ograniczony dostÄ™p do rynku chiÅ„skiego dla zagranicznych inwestorów, szpiegostwo przemysÅ‚owe i eksport chiÅ„skich produktów przemysÅ‚owych po cenach dumpingowych do Europy. Powodem do niepokoju jest także przegÅ‚osowane ostatnio przez OZPL kontrowersyjne prawo dotyczÄ…ce funkcjonowania zachodnich organizacji samorzÄ…dowych w Chinach.

Angela Merkel byÅ‚a w Chinach po raz dziewiÄ…ty w trakcie dekady na stanowisku kanclerza. Natomiast Xi Jinping od objÄ™cia wÅ‚adzy cztery lata temu odwiedziÅ‚ Niemcy raz – w marcu 2014 r. OtrzymaÅ‚ wówczas od niemieckiej kanclerz zabytkowÄ… mapÄ™ Chin z 1735 roku, którÄ… opracowaÅ‚ francuski kartograf Jean-Baptiste Bourguignon d’Anville, częściowo w oparciu o informacje przekazane mu przez jezuickich misjonarzy. SporzÄ…dzona w niemal szczytowym okresie ekspansji terytorialnej dynastii Qing, mapa przedstawia wyraźnie rozgraniczenie pomiÄ™dzy Chinami wÅ‚aÅ›ciwymi a odmiennymi etnicznie i kulturowo obszarami Mandżurii, Tybetu, Tajwanu, Mongolii oraz podbitego dwie dekady później Xinjiangu, który wedÅ‚ug oficjalnej historiografii ChRL jest nieodłącznÄ… częściÄ… Chin od czasów starożytnych. Daleka od zadowolenia reakcja chiÅ„skich mediów na kÅ‚opotliwy podarek byÅ‚a do przewidzenia. ,,Dziennik Ludowy’’ szczegółowo relacjonujÄ…cy przebieg wizyty Xi nie odnotowaÅ‚ w ogóle tego faktu, natomiast w wielu innych mediach chiÅ„skich pokazano innÄ…, opublikowanÄ… wiek później mapÄ™ z 1884 r., przedstawiajÄ…cÄ… Chiny (imperium Qing) w jednolitym ksztaÅ‚cie terytorialnym, autorstwa Brytyjczyka Johna Dowera. Coraz wyraźniej artykuÅ‚owana asertywność Berlina w stosunkach z ChRL jest zgoÅ‚a odmienna od nastawienia przywódców paÅ„stw Europy Åšrodkowo-Wschodniej, którzy witajÄ… współpracÄ™ z Chinami w sposób znacznie bardziej entuzjastyczny i mniej przezorny. Szef berliÅ„skiego think-tanku  Sebastian Heilmann ocenia, że po ,,zÅ‚otej dekadzie’’ stale rosnÄ…cej wymiany handlowej i pozbawionej tarć dyplomacji, należy spodziewać siÄ™ intensyfikacji sporów pomiÄ™dzy Chinami i Niemcami.

Przyznanie Chinom statusu wolnorynkowego w sposób istotny zawÄ™zi pole obrony gospodarczej UE przed chiÅ„ska konkurencjÄ…. NajwiÄ™cej obaw budzi obecnie w Europie napÅ‚yw taniej chiÅ„skej stali, dla której rzÄ…d w Pekinie gorÄ…czkowo szuka rynków zbytu w obliczu problem nadprodukcji. Krytycy stanowiska UE w kwestii SGR przypominajÄ…, że znacznie mniej wolnorynkowa Rosja korzysta z tej uprzywilejowanej pozycji w Europie od ponad . Należy jednak pamiÄ™tać, że kiedy Rosja otrzymaÅ‚a SGR nie stanowiÅ‚a realnej konkurencji dla Europy i w dużym stopniu nadal niÄ… nie jest. W tym Å›wietle decyzja przed którÄ… stanÄ… pod koniec roku paÅ„stwa UE przejawia siÄ™ bardziej jako zagadnienie polityczne niż gospodarcze, a rezultat czerwcowych wizyt Xi Jinpinga w Serbii i w Polsce bÄ™dzie okazjÄ… do zweryfikowania zdolnoÅ›ci politycznego oddziaÅ‚ywania Chin na paÅ„stwa regionu Europy Åšrodkowo-Wschodniej.

Kanclerz Merkel mówiła w Pekinie o ,,potrzebie gry na równym boisku� czyli zapewnieniu równych warunków konkurencji dla firm zagranicznych na rynku chińskim. Władze ChRL ogłosiły niedawno zamiar zostania światową potęgą piłkarską do 2050 r., a znany z zamiłowania do futbolu Xi Jinping wyraził nadzieję, że reprezentacja jego kraju zostanie mistrzem świata w ciągu 15 lat. To ambitny plan biorąc pod uwagę, że reprezentacja Chin zajmuje w światowym rankingu dopiero 81 miejsce za małym Beninem i Haiti, a tamtejszą ligą piłkarską wstrząsają potężne skandale korupcyjne. Jeśli ,,chińskie marzenie� ma się ziścić, to zarówno na murawie jak i na polu gospodarczym Pekin będzie musiał zacząć konkurować na zdrowych zasadach.

Opublikowano: Przemysław Ciborek

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR