精东影视

pochodzenie komend hetta wio i 飞颈艣迟补 wio

Dzie艅 dobry

Od miesi膮ca jestem na Islandii i pracuj臋 tu. M贸j pracodawca udost臋pni艂 mi pewne oprogramowanie. W jednym z okienek pojawi艂y si臋 przyciski 鈥濾ista鈥�, czyli 鈥濷K/Zatwierd藕鈥�, i 鈥濰忙tta vi冒鈥�, czyli 鈥濧nuluj鈥�. Mnie one si臋 skojarzy艂y 鈥� tu zaznacz臋, 偶e to skojarzenie rodzi艂o si臋 jakby przez mg艂臋, nie od razu 鈥� z 鈥灧删迸洺俨光�� i 鈥瀐etta鈥�. Przez mg艂臋, nie od razu, bo ostatni raz te s艂owa s艂ysza艂em z ust dziadka ze 30 lat temu. Moje pytania brzmi膮: Jaka jest etymologia 鈥灧删迸洺俨光�� i 鈥瀐etta鈥�? Czy te s艂owa pasuj膮 do islandzkich przycisk贸w? Pami臋tam, 偶e dziadek wo艂a艂 te偶 鈥灧删迸洺俨� wiii鈥� (albo 鈥灧删迸洺俨� wio鈥�) i 鈥瀐etta wiii鈥� (albo 鈥瀐etta wio鈥�). Czy 鈥濰etta wiii鈥� mo偶e pasowa膰 jako艣 do 鈥濰忙tta vi冒鈥�?

Pozdrawiam serdecznie w oczekiwaniu na odpowiedzi. ?

Opublikowano:

Przepraszam za d艂ugie oczekiwanie, ale odpowied藕 na Pana pytanie wymaga艂a konsultacji z germanistami.

S艂ownik gwar polskich J. Kar艂owicza zamieszcza has艂a hetta (迟别偶 hejta, hajta) w znaczeniu 'wykrzyknik przy poganianiu koni 鈥� na prawo!鈥� i 飞颈艣迟补 (wista) 'na lewo!鈥�. Wyrazy te s膮 zapo偶yczeniami z j臋zyka niemieckiego, a dok艂adniej niemieckiego wyrazu hott! wywodz膮cego si臋 ze 艣rednio-wysoko-niemieckiego hotte! 鈥� jako zawo艂anie do zwierz膮t poci膮gowych 'do przodu, na prawo!鈥� oraz wist! 鈫� ze staro-wysoko-niemieckiego winistar! 'na lewo!鈥�. Jak wida膰, polskie gwary wiernie zachowuj膮 znaczenie zapo偶yczonych form. Je偶eli za艣 chodzi o niemieckie podstawy obu zapo偶ycze艅, to fakt, 偶e istnia艂y one ju偶 w j臋zyku staro-wysoko-niemieckim  i 艣rednio-wysoko-niemieckim, oznacza, 偶e nale偶膮 do najstarszej warstwy s艂ownictwa tego j臋zyka, czyli zapewne zawieraj膮 rdzenie pragerma艅skie. J臋zyk islandzki nale偶y do tej samej rodziny j臋zykowej, nie ma wi臋c w膮tpliwo艣ci, 偶e pomi臋dzy formami staroniemieckimi i wsp贸艂czesnymi islandzkimi poleceniami komputerowymi istnieje zwi膮zek etymologiczny. Mniej jasno przedstawiaj膮 si臋 natomiast zale偶no艣ci znaczeniowe, ale przez wiele wiek贸w odr臋bnego rozwoju tych j臋zyk贸w  sens wyraz贸w m贸g艂 si臋 wielokrotnie si臋 zmieni膰.

Izabela R贸偶ycka

Opublikowano: Jakub Mokrzki

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U艁 wsp贸艂finansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR