精东影视

uberem do kfc i biedronki

Dzie艅 dobry.

Moje pytanie dotyczy eponim贸w.

Czy mo偶na zapisa膰 ma艂ymi literami nazwy pospolite utworzone od skr贸towc贸w typu USB, VHS czy DVD? Na przyk艂ad 鈥濳upi艂em 禄Matriksa芦 na dvd鈥�. Je艣li tak, jak odmienia膰 takie nazwy pospolite, na przyk艂ad vhs (Mam film na fa艂haesie).

Czy jako eponim mo偶na traktowa膰 obiekty, na przyk艂ad sklepy sieci dyskont贸w, plac贸wki bankowe, oddzia艂y ubezpieczalni itd. (Id臋 do pko wyp艂aci膰 pieni膮dze, potem do biedronki na zakupy, nast臋pnie do pzu wykupi膰 ubezpieczenie, a na koniec do kfc zje艣膰 obiad)?

I czy mo偶na zapisywa膰 ma艂膮 liter膮 nazwy pospolite utworzone od nazw portali internetowych b膮d藕 aplikacji? Na przyk艂ad: 鈥濪zi艣 za艂o偶y艂em sobie facebooka鈥� (w kontek艣cie konta na Facebooku) czy 鈥瀂am贸wi艂em ubera鈥� (w kontek艣cie auta do przewozu os贸b zarejestrowanego w aplikacji Uber).

Uprzejmie prosz臋 o odpowied藕.

Opublikowano:

Szanowny Panie,

zgodnie z zasadami funkcjonowania Poradni j臋zykowej odnios臋 si臋 do jednej kwestii. Redakcja prosi, by pozosta艂e pytania przes艂a艂 Pan w osobnych wiadomo艣ciach.

Istnieje regu艂a m贸wi膮c膮 o tym, 偶e nazwy pospolite piszemy ma艂膮 liter膮, za艣 nazwy w艂asne 鈥� wielk膮. Je艣li kto艣 w nieoficjalnych, potocznych komunikatach u偶ywa rzeczownika biedronka w znaczeniu jednego z wielu sklep贸w, to mo偶na stosowa膰 ma艂膮 liter臋. Nie chodzi nam wtedy o nazw臋 firmow膮 sieci sklep贸w Biedronka. Podobnie mo偶emy napisa膰 kfc (je艣li mamy na my艣li po prostu jedn膮 z wielu restauracji), powiedzie膰, 偶e 鈥瀦am贸wi臋 taks贸wk臋 albo ubera鈥� (w znaczeniu jednego z aut do przewozu os贸b). Je艣li interesuj膮 Pana te zagadnienia warto zapozna膰 si臋 z artyku艂em Renaty Przybylskiej Problemy pisowni i wymowy skr贸towc贸w zapo偶yczonych z j臋zyka angielskiego (dost臋pny online) oraz z komentarzami Miros艂awa Ba艅ki i Jana Grzeni na stronie Poradni j臋zykowej PWN (https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/do-macdonalda-i-kfc;15531.html).

Nie zapominajmy jednak, 偶e leksemy, o kt贸re Pan zapyta艂, nie zosta艂y (na ten moment) uj臋te o opracowaniach s艂ownikowych. Nie znajdziemy ich w Wielkim s艂owniku ortograficznym pod redakcj膮 Edwarda Pola艅skiego ani w Wielkim s艂owniku skr贸t贸w i skr贸towc贸w Piotra M眉ldnera-Nieckowskiego. Nie odnotowuje ich S艂ownik eponim贸w W艂adys艂awa Kopali艅skiego ani najnowszy S艂ownik j臋zyka polskiego PWN. W zwi膮zku z tym powinny by膰, w moim przekonaniu, stosowane z ostro偶no艣ci膮, szczeg贸lnie w tekstach o charakterze oficjalnym.

W znanych mi opracowaniach s艂ownikowych przywo艂ane przez Pana formy DVD, VHS i USB nie s膮 zapisywane ma艂膮 liter膮.

Elwira Olejniczak

Opublikowano: Jakub Mokrzki

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U艁 wsp贸艂finansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR