¾«¶«Ó°ÊÓ

czasowniki wydawać się/zdawać się + bezokolicznik

Dzień dobry.

ZaintrygowaÅ‚a mnie ostatnio kwestia tego, czy „wydaje siÄ™ / zdaje siÄ™â€� nie łączy siÄ™ tylko z czasownikiem posiÅ‚kowym ²ú²âć czy też również z każdym innym bezokolicznikiem.

Wydaje siÄ™ / zdaje siÄ™ ²ú²âć zmÄ™czony – niepoprawne.

Wydaje się / zdaje się zmieniać na lepsze – ???

Czy w tym drugim wypadku jest jakaś różnica między „wydaje się� i „zdaje się�?

Z góry bardzo dziękuję za odpowiedź.

Pozdrawiam serdecznie,

Urszula Gardner

Opublikowano:

W Pani pytaniu pojawiły się dwa zagadnienia, a zatem po kolei:

Połączenie czasownika wydawać siÄ™/zdawać siÄ™ z czasownikiem ²ú²âć jest niepoprawne wówczas, gdy kolejnym elementem zwrotu jest przymiotnik – ktoÅ› wydawaÅ‚ siÄ™ ²ú²âć Âá²¹°ì¾±Å›, coÅ› wydawaÅ‚o siÄ™ ²ú²âć Âá²¹°ì¾±±ðÅ›, np. *On wydawaÅ‚ siÄ™ ²ú²âć smutny; Droga wydawaÅ‚a siÄ™ ²ú²âć daleka SÄ… to kalki angielskiego zwrotu typu He seems to be sad. W konstrukcjach tego typu jest oczywisty nadmiar znaczeniowy – czasownik ²ú²âć nie jest tam potrzebny, a zdania powinny brzmieć: On wydawaÅ‚ siÄ™ smutny, Droga wydawaÅ‚a siÄ™ daleka.

Druga kwestia, tzn. poprawność połączenia czasowników wydawać siÄ™, zdawać siÄ™ z czasownikiem w bezokoliczniku jest trochÄ™ niejednoznaczna. „Wielki sÅ‚ownik poprawnej polszczyznyâ€� (2014) oba te wyrazy definiuje tak samo, tzn. '²ú²âć przez kogoÅ› widzianym w Âá²¹°ì¾±Å› sposób, wywoÅ‚ywać Âá²¹°ì¾±±ðÅ› wrażenie, wyglÄ…dać jakoÅ› w czyichÅ› oczach’, jednak przykÅ‚ad połączenia z bezokolicznikiem podaje tylko w odniesieniu do zdawać siÄ™: ZdawaÅ‚a siÄ™ drzemać, a wszystko sÅ‚yszaÅ‚a. Można siÄ™ wiÄ™c zastanawiać, czy brak informacji o podobnej łączliwoÅ›ci czasownika wydawać siÄ™ Å›wiadczy o jej niepoprawnoÅ›ci, czy synonimiczność obu form pozwala uznać ich skÅ‚adniÄ™ za tożsamÄ…. Jednoznaczne udzielenie odpowiedzi na to pytanie nie jest Å‚atwe, ponieważ obie sytuacje sÄ… możliwe. Pozostaje wiÄ™c zdać siÄ™ na subiektywne wyczucie jÄ™zykowe, na podstawie którego forma WydawaÅ‚a siÄ™ drzemać, a wszystko sÅ‚yszaÅ‚a wydaje siÄ™ (!) akceptowalna.

Izabela Różycka

Opublikowano: Jakub Mokrzki

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR