精东影视

po jeden/po jednym

Dzie艅 dobry,

prosz臋 o sprawdzenie poprawno艣ci polecenia w ksi膮偶ce dla dzieci.

 

Kt贸rych przedmiot贸w jest po jeden? Po艂膮cz je lini膮 z liczb膮 1.

 

Chodzi mi o form臋 liczebnika w pierwszym zdaniu (鈥瀙o jeden鈥� czy 鈥瀙o jednym鈥�). Czy jest poprawna?

 

顿锄颈臋办耻箩臋

Opublikowano:

Przyimek po 艂膮czy si臋 najcz臋艣ciej z rzeczownikiem lub przymiotnikiem w miejscowniku, np. po w膮skiej drodze, po iglastym lesie. Nakre艣lony przez Pani膮 kontekst jest jednak specyficzny. To sytuacja, gdy wyra偶enie ze wspomnianym przyimkiem pe艂ni funkcj臋 wyodr臋bniaj膮c膮. Powiemy dla przyk艂adu poprosz臋 po jednym batoniku, po jednym p膮czku, zak艂adaj膮c, 偶e istniej膮 r贸偶ne grupy produkt贸w, spo艣r贸d kt贸rych dokonujemy wyboru. Mo偶na te偶 doda膰, 偶e wskazany przyimek wsp贸艂tworzy okre艣lenia miary i warto艣ci. Nie wchodz膮c jednak w niuanse znaczeniowe, warto doda膰 uwag臋 natury formalnej.

Jakkolwiek liczebniki wi臋ksze od jeden pozostaj膮 w tej konstrukcji w formie biernika: po (kogo? co?) dwa p膮czki, po siedemna艣cie p膮czk贸w, to s艂owo wskazuj膮ce pojedynczy przedmiot stawiane jest w formie miejscownika: po jednym p膮czku, po jednym zaproszeniu, po jednej linijce. Dostrze偶emy to w przywo艂anej przez Pani膮 strukturze, je艣li m臋ski rodzaj liczebnika zast膮pimy rodzajem 偶e艅skim, por. Kt贸rych oznak jest po jednej? lub nijakim: Kt贸rych zaprosze艅 jest po jednym?

Odchodz膮c od zagadnie艅 poprawno艣ci gramatycznej, trzeba podkre艣li膰, 偶e pytanie skonstruowane przez autora ksi膮偶ki mo偶na dopracowa膰 pod wzgl臋dem stylistycznym. Czy nie lepiej by艂oby pisa膰 o przedmiotach, kt贸re wyst臋puj膮 pojedynczo lub np. nie maj膮 pary? Wydaje si臋, 偶e u偶ycie wskazanych sformu艂owa艅 korespondowa艂oby ze zwyczajem i nie koncentrowa艂o uwagi czytelnika na budz膮cej w膮tpliwo艣ci formie pytania.

Bart艂omiej Cie艣la

Opublikowano: Jakub Mokrzki

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U艁 wsp贸艂finansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR