精东影视

formy fleksyjne wyrazu

Rzeczowniki odmieniaj膮 si臋 m.in. przez kategori臋 liczby, chocia偶 w przypadku rzeczownik贸w jest to kategoria czysto

semantyczna 鈥� dla nielicznych rzeczownik贸w nie udaje si臋 utworzy膰

formy ze znaczeniem liczby mnogiej czy pojedynczej.

 

Dlaczego wi臋c dla rzeczownik贸w, kt贸re r贸偶ni膮 si臋 t膮 kategori膮 liczby

powszechnie przyjmuje si臋, 偶e s膮 to r贸偶ne formy jednego wyrazu (fleksja),

a nie wyrazy o pokrewnym znaczeniu (s艂owotw贸rstwo) ?

Opublikowano:

O tym, 偶e np. jednostki przyjaciel i przyjaciele potraktujemy jako formy fleksyjne jednego wyrazu, a nie odr臋bne s艂owa, decyduj膮 zar贸wno czynniki znaczeniowe, jak i formalne. Po pierwsze, ka偶da z nich wskazuje ten sam element rzeczywisto艣ci pozaj臋zykowej: 'osob臋 (osoby) pozostaj膮c膮 z kim艣 w bliskich relacjach鈥�. Inaczej mo偶na by powiedzie膰, 偶e obie jednostki s膮 no艣nikiem identycznego znaczenia leksykalnego. Po drugie, zbudowane s膮 przez wyzyskanie tego samego tematu fleksyjnego: PRZYJACIEL-, mo偶na wi臋c doda膰, 偶e zawieraj膮 te same morfemy (wyj膮tkiem jest ko艅c贸wka fleksyjna).

Je艣li por贸wnamy s艂owa przyjaciel i przyjacielski, zauwa偶ymy, 偶e r贸偶ni膮 si臋 zar贸wno znaczeniem (pierwsze z nich oznacza osob臋, drugie 鈥� cech臋), jak i budow膮 (por. tematy fleksyjne: PRZYJACIEL- i PRZYJACIELSK-). St膮d przyjmuje si臋, 偶e s膮 to dwa odr臋bne wyrazy.

Dodam, 偶e liczba rzeczownik贸w nie jest wy艂膮cznie kategori膮 semantyczn膮, ale te偶 syntaktyczn膮 (formaln膮). Opr贸cz tego, 偶e sygnalizuje ilo艣膰/liczb臋 czego艣, pomaga te偶 wyodr臋bni膰 zwi膮zki sk艂adniowe, kt贸re wyst臋puj膮 w zdaniu.

艁膮cz臋 pozdrowienia
Bart艂omiej Cie艣la

Opublikowano: Jakub Mokrzki

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U艁 wsp贸艂finansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR