Rzeczywiście, przymiotniki oraz imiesłowy mogą mieć identyczne zakończenie. By rozstrzygnąć, z która formą mamy do czynienia, warto pamiętać o kilku wskazówkach:
- Przymiotnikiem jest forma niepochodzÄ…ca od czasownika, np. ±ô±ðÅ›²Ô²â.
- Przymiotnikiem jest forma wskazująca na stałą, a nie doraźną własność obiektu (imiesłowy można sparafrazować, używając do tego wyrażenia w tej chwili, np. odkładana książka <taka, którą w tej chwili ktoś odkłada>. Jedna forma może być i przymiotnikiem, i imiesłowem w zależności od tego, czy opisuje własność stałą, czy doraźną (np. wyplatany fotel <stała cecha; doraźna czynność wykonywana w danym momencie w trakcie produkcji’; niepalący człowiek <w danej chwili; w ogóle>)
- Przymiotnikiem jest forma nazywająca własność, co do której nie można wskazać, że pojawia się pod wpływem działania czegoś lub kogoś, np. najedzony człowiek <*taki, którego ktoś najadł’>. Wskazany wyraz jest przymiotnikiem.
- Przymiotnikiem jest forma, której zaprzeczona postać nie funkcjonuje jako imiesłów, np. zwarty – luźny, niezwarty (obie formy antonimiczne używane są w polszczyźnie jako przymiotniki).
Ponieważ jak wynika ze wskazania nr 2, jedna forma może być zarówno imiesÅ‚owem, jak i przymiotnikiem – okreÅ›lajÄ…c przynależność kategorialnÄ… sÅ‚owa, powinniÅ›my zestawić je z wyrazem nadrzÄ™dnym. Czytelny to przymiotnik, bo nazywa stałą cechÄ™ (por. czytelne pismo). ´Ü¾±±ð±ô±ð²Ô¾±±ðÂáÄ…³¦²â zaÅ› to imiesłów, bo wskazuje na doraźnÄ… cechÄ™ obiektu (zieleniejÄ…ce drzewa). Napisany wskazuje na czynność, która zaszÅ‚a pod wpÅ‚ywem czyjegoÅ› dziaÅ‚ania – bÄ™dzie wiÄ™c to imiesłów.
Proszę też pamiętać o najprostszym skojarzeniu – przymiotnik nazywa cechę, imiesłów wskazuje na czynność lub stan, które możemy dookreślić w czasie.
Bartłomiej Cieśla