Przys艂owia polskie, w kt贸rych wyst臋puje imi臋 Dorota, odnosz膮 si臋 do zwykle do 艣wi臋tej o tym imieniu. 艢wi臋ta Dorota (obok 艣w. Agaty i 艣w. B艂a偶eja) wskazywana by艂a przez wieki jako jedna z patron贸w ludu wiejskiego. Jej wspomnienie liturgiczne w ko艣ciele katolickim przypada na 6 lutego, st膮d w przys艂owiach po艣wi臋conych tej m臋czennicy dominuj膮 odwo艂ania do zmiennej, lutowej pogody:
- Rzadki dzie艅 艣wi臋tej Doroty bez mrozu albo s艂oty.
- Na dzie艅 艣wi臋tej Doroty ma by膰 艣niegu nad p艂oty.
- 艢wi臋ta Dorota zapowiada 艣nieg i b艂ota.
- Po 艣wi臋tej Dorocie wioska ca艂a w b艂ocie.
- 艢wi臋ta Dorota! Wyratuj z b艂ota.
- Po 艣wi臋tej Dorocie wyschn膮 chusty (kapoty) na p艂ocie, a jak nie wyschn膮, to cz艂eka mrozy do cha艂upy wepchn膮.
S膮 te偶 dwa przys艂owia, w kt贸rych opisane s膮 skutki lutowej, 艣nie偶nej pogody:
- Po dniu 艣wi臋tej Doroty naprawiaj cz艂ecze p艂oty.
- 艢wi臋ta Dorota, miej si臋 do p艂ota. (znaczy to samo, co przys艂owie poprzednie)
W jednym z przys艂贸w dzie艅 艣w. Doroty jest zapowiedzi膮 nadchodz膮cej wiosny:
- 艢wi臋ta Dorota wypuszcza skowronka za wrota.
jest tak偶e jedno przys艂owie, kt贸rego nie mo偶na 艂膮czy膰 z kultem 艣wi臋tej Doroty:
- Ka偶da Dorota ma swoje k艂opota.
Tu jednak nale偶y uzna膰 imi臋 za symboliczne i odnosz膮ce si臋 do ka偶dej kobiety, niezale偶nie od imienia, jakie nosi.
Agnieszka Wierzbicka