精东影视

tajemniczy wyraz na -de cd.

Do Pani Izabeli R贸偶yckiej

Szanowna Pani Izabelo 鈥� bardzo dzi臋kuj臋 za odpowied藕 na moje pytanie, cyt.: 鈥濱nne wyra偶enie na 鈥瀠cieczk臋 za granic臋鈥�, zw艂aszcza w czasach PRL, maj膮ce posmak zdrady. Zaczyna si臋 na de-, nie dezercja, chyba z francuskiego lub 艂aciny. Co艣 jak 鈥瀌elator鈥�, 鈥瀌efektor鈥濃�� . Przeszuka艂em SJP PWN, nie ma.

Bardzo dzi臋kuj臋.鈥�

 

Wpad艂em r贸wnie偶, cho膰 z du偶ym trudem na szukane s艂owo, czyli 鈥濪EFEKTOR鈥�, 鈥瀦defektowa膰鈥� itp. S艂owo to musi by膰 bardzo rzadkie i nietypowe bo w s艂ownikach 鈥� o ile w og贸le wyst臋puje 鈥� to w znaczeniu 鈥瀦epsu膰鈥�, 鈥瀠szkodzi膰鈥� itp. Chodzi艂o mi ono po g艂owie ale 偶e kojarzy艂o si臋 z 鈥瀌efekowa膰鈥� to jako艣 go nie bra艂em pod uwag臋.

Serdecznie dzi臋kuj臋 za pomoc. My艣l臋, 偶e nasz kochany j臋zyk polski bez tego 鈥瀌efektora鈥� spokojnie si臋 obejdzie. Ja pochodz臋 z Galicji, gdzie do dzisiaj w u偶yciu s膮 najr贸偶niejsze heble, bratrury a nawet 鈥瀎elezowa膰鈥� (ciekawe, czy jest Pani znany ten kwiatek).

Pozdrawiam 鈥� Bogus艂aw Knapik, Krak贸w

Opublikowano:

Wyraz defektor, o kt贸rym Pan pisze, rzeczywi艣cie w polszczy藕nie nie funkcjonuje. Jest to forma pochodz膮ca bezpo艣rednio z j臋zyka angielskiego, gdzie ma znaczenie 'zbieg, uciekinier, np. z partii, odst臋pca od religii鈥� itp., a jego g艂臋bsza analiza historyczna doprowadzi nas do 艂aci艅skiego defector 'odst臋pca, buntownik鈥�. Natomiast heble, bratrury itp. s膮 pozosta艂o艣ci膮 po zaborach pruskim i austriackim albo 艣ladem tego, 偶e polska terminologia rzemie艣lnicza jest w du偶ej mierze pochodzenia niemieckiego, a zatem 鈥瀙omnikiem鈥� naszej burzliwej historii, kt贸ra wp艂ywa艂a tak偶e na j臋zyk.

Izabela R贸偶ycka

Opublikowano: Jakub Mokrzki

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U艁 wsp贸艂finansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR