精东影视

Metaforyczne u偶ycie przymiotnika buchalteryjny

Szanowni Pa艅stwo,

W jednym z artyku艂贸w w polskoj臋zycznej Wikipedii dotycz膮cym chemii natrafi艂em na nast臋puj膮ce zdanie: 鈥濸rzy rozpisywaniu reakcji redoks na poszczeg贸lne akty utleniania i redukcji, tradycyjnie stosuje si臋 znak 芦=禄 dla podkre艣lenia, 偶e akty te s膮 tylko zapisem 芦buchalteryjnym禄 i nie symbolizuj膮 realnie wyst臋puj膮cych reakcji elementarnych鈥�.

Autor powy偶szego wpisu u偶y艂, sk膮din膮d do艣膰 ciekawego i d藕wi臋cznego, s艂owa 鈥瀊uchalteryjny鈥�, by wskaza膰, i偶 zapis proces贸w utleniania i redukcji (nazwanych przez niego 鈥瀉ktami鈥�) jest czysto umowny, a rzeczywista reakcja ma inny, znacznie bardziej skomplikowany przebieg. Zastanawiam si臋 tylko, czy zasadne jest tutaj u偶ycie takiego wyrazu i czy mo偶na go uzna膰 za synonim przymiotnika 鈥瀠mowny鈥�. St膮d moje pytanie 鈥� co w艂a艣ciwie oznacza s艂owo 鈥瀊uchalteryjny鈥� i czy u偶ycie go w powy偶szym kontek艣cie jest poprawne?

Z powa偶aniem

Daniel Zakaszewski

Opublikowano:

Wyraz buchalteryjny w s艂ownikach j臋zyka polskiego definiowany jest jako przymiotnik od rzeczownika buchalteria, czyli ksi臋gowo艣膰. Odnotowywane tam przyk艂ady jego u偶ycia odnosz膮 si臋 zasadniczo tylko do tej dziedziny (ksi臋gi buchalteryjne, dokumenty buchalteryjne itp.) Warto tak偶e doda膰, 偶e wsp贸艂czesne s艂owniki kwalifikuj膮 zar贸wno ten przymiotnik jak i motywuj膮cy go rzeczownik jako przestarza艂e. Jak wida膰, nie takie znaczenie mia艂 na my艣li autor zacytowanego przez Pana tekstu. Rzeczywi艣cie, chodzi艂o mu raczej o znaczenie 鈥瀠mowny, formalny, uproszczony鈥� itp., u偶y艂 zatem tego wyrazu w znaczeniu przeno艣nym, tworz膮c tzw. innowacj臋 znaczeniow膮. Mechanizm zmiany znaczeniowej, kt贸ra tutaj zosta艂a utworzona, jest akceptowalny, poniewa偶 ka偶dy zapis ksi臋gowy jest w pewnym sensie uproszczony i nie oddaje rzeczywistego przebiegu i komplikacji zjawisk, kt贸rych dotyczy, np. transakcji handlowych. Z drugiej jednak strony przestarza艂o艣膰 tego wyrazu mo偶e spowodowa膰, 偶e niewiele os贸b zrozumie jego nowe znaczenie (skoro nie znaj膮 starego). Wa偶ny jest tak偶e rodzaj tekstu, w jakim wyraz ten zosta艂 u偶yty. Wikipedia jest 藕r贸d艂em wiedzy dla ka偶dego, w zwi膮zku z tym teksty tam zamieszczane powinny by膰 formu艂owane w spos贸b zrozumia艂y dla przeci臋tnego u偶ytkownika j臋zyka polskiego, czyli raczej bez wyraz贸w przestarza艂ych i nowych, nieutartych metafor.

Izabela  R贸偶ycka

Opublikowano: Jakub Mokrzki

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U艁 wsp贸艂finansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR