Przymiotniki postsowiecki i poradziecki to leksemy zawieraj膮ce w swej strukturze nawi膮zanie do organizacji w艂adzy pa艅stwowej w Zwi膮zku Radzieckim. Prefiks post- 艂ac. `po` to pierwszy cz艂on wyraz贸w z艂o偶onych tworz膮cy nazwy: okre艣lenia os贸b, rzeczy lub zjawisk wyst臋puj膮cych p贸藕niej od czego艣 lub b臋d膮cych p贸藕niejsz膮 form膮 czego艣`. Przymiotnik sowiecki, zapo偶yczenie z j臋zyka rosyjskiego sowietskij, definiowany jest jako `odnosz膮cy si臋 do Zwi膮zku Radzieckiego; radziecki`. Pochodzi od rzeczownika sowiet, kt贸ry ma nast臋puj膮ce znaczenie:
- `rada delegat贸w robotniczych, ch艂opskich lub 偶o艂nierskich, forma organizacji politycznej w okresie rewolucji pa藕dziernikowej w Rosji`;
- pot. pejor. Sowiet `obywatel Zwi膮zku Radzieckiego, zw艂aszcza 偶o艂nierz`;
- pot. Sowiety `Zwi膮zek Radziecki`.
Przymiotnik sowiecki cechuje wyra藕ne zabarwienie emocjonalne, wynikaj膮ce ze skomplikowanych stosunk贸w historycznych, kt贸re 艂膮czy艂y Polsk臋 i Zwi膮zek Radziecki. S艂owo sowiecki, kt贸re w momencie tworzenia by艂o stylistycznie neutralne, szczeg贸lnie w powojennej Polsce wywo艂ywa艂o silne emocje, obecnie r贸wnie偶 ma zdecydowanie negatywne konotacje. Wsp贸艂czesne opracowania leksykograficzne podkre艣laj膮, 偶e jest to: `s艂owo cz臋sto u偶ywane z dezaprobat膮` [M. Ba艅ko (red.), Inny s艂ownik j臋zyka polskiego PWN, Warszawa 2000], `wyraz budz膮cy negatywne konotacje` [B. Dunaj, (red.), S艂ownik wsp贸艂czesnego j臋zyka polskiego, Warszawa 1996]. Jednak nie zawsze w s艂ownikach zaznaczana jest warto艣膰 stylistyczna wyrazu sowiecki, niekiedy jest on obja艣niany za pomoc膮 synonimu: radziecki [S. Dubisz, (red.), Uniwersalny s艂ownik j臋zyka polskiego, Warszawa 2003].
Beata Burska-Ratajczyk