¾«¶«Ó°ÊÓ

stopniowanie przymiotników – znaczenie

Drodzy Państwo,

moje pytanie dotyczy stopniowania przymiotników. Wyobraźmy sobie dwie rzeczy, na przykład dwa psy. Jeden z tych psów podoba nam się bardziej. Pies A jest więc ładny, a pies B jest ładniejszy. Czy mając te dwa psy możemy powiedzieć, że pies A jest ładny, a pies B jest najładniejszy (znając i widząc tylko te dwa). Dzisiaj mój rozmówca użył takiego stopniowania i stoczyliśmy dyskusję o jego poprawności. Czy porównując do siebie dwie rzeczy możemy od razu przeskoczyć że stopnia równego do najwyższego? W przypadku porównania trzech lub większej ilości rzeczy oczywistym jest, że możemy użyć wszystkich form. Niepoprawnym jednak wydaje mi się użycie najwyższego, czyli trzeciego stopnia przymiotnika, opisując tylko dwie rzeczy.

Proszę o wyjaśnienie,

Hubert.

Opublikowano:

Z uwagi na to, że przymiotniki nazywajÄ… cechy, mogÄ… też okreÅ›lać natężenie tych cech: mniejsze lub wiÄ™ksze od normalnego oraz najmniejsze i najwiÄ™ksze. Do wyrażenia tego typu stosunków sÅ‚użą formy stopniowania przymiotników. Wyróżnia siÄ™ trzy stopnie przymiotnika: równy, wyższy i najwyższy. Stopniowanie zakÅ‚ada wiÄ™c porównanie. Choć w wielu podrÄ™cznikach do gramatyki możemy przeczytać, że stopieÅ„ równy jest neutralnym okreÅ›leniem wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci lub cech, Alicja Nagórko w Zarysie gramatyki polskiej zwraca uwagÄ™ na to, że w stopniu równym to porównanie jest ukryte, niejawne. W koÅ„cu jeÅ›li powiem, że Marysia jest Å‚adna, zakÅ‚adam, że istnieje jakaÅ› osoba, która nie ma tej cechy. StopieÅ„ wyższy oznacza wiÄ™ksze od neutralnego natężenie wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci lub cechy i wystÄ™puje zazwyczaj w parze przedmiotów, np. Marysia jest Å‚adniejsza od Kasi. Można jednak też stwierdzić, że Marysia jest Å‚adniejsza od Kasi, Marysi, Zosi, Justyny, Klary i Weroniki. Jest to jednak nieekonomiczne. Zamiast tego mogÄ™ użyć stopnia najwyższego, który wskazuje na najwiÄ™ksze w stosunku do stopnia równego i wyższego natężenie cechy; zakÅ‚ada zbiór ponaddwuelementowy. JeÅ›li wiÄ™c powiem, że Marysia jest najÅ‚adniejsza, mam na myÅ›li, że wyróżnia siÄ™ swojÄ… urodÄ… spoÅ›ród wszystkich dziewczynek. Jeżeli Pana Kolega, patrzÄ…c na dwa psy, powie: Mój pies jest najÅ‚adniejszy, chce w ten sposób zaznaczyć, że jego pies jest nie tylko Å‚adniejszy od stojÄ…cego obok Azora, ale również wyróżnia siÄ™ swoim wyglÄ…dem na tle innych, też nieobecnych psów, co czyni go ²Ô²¹ÂáÅ‚²¹»å²Ô¾±±ðÂá²õ³ú²â³¾. To niedopowiedzenie ma wiÄ™c tu walor perswazyjny. 

Pozdrawiam serdecznie

Anna Sokół-Klein

Opublikowano: Jakub Mokrzki

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR