¾«¶«Ó°ÊÓ

Badacz „zaginionych światów" - nowy profesor na U�

Do grona profesorów na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu �ódzkiego dołączył niedawno belgijski biolog środowiskowy i ewolucyjny, dr Philippe J. R. Kok. Profesor specjalizuje się w herpetofaunie południowoamerykańskich tepui - jednych z najbardziej tajemniczych i niedostępnych ekosystemów świata. Opisał 50 nowych taksonów płazów i gadów (gatunków i rodzajów, a nawet rodzin) z Ameryki Południowej.

Opublikowano: 23 marca 2021

- Możliwość zatrudnienia Pana Profesora to dla WydziaÅ‚u Biologii i Ochrony Åšrodowiska zarówno olbrzymi zaszczyt, jak i wzmocnienie potencjaÅ‚u badawczego. Od lat WydziaÅ‚µþ¾±°¿ÅšUÅ� prowadzi politykÄ™ polegajÄ…cÄ… na umiÄ™dzynarodowieniu zespołów badawczych. Znacznie uÅ‚atwia to tworzenie projektów naukowych o innowacyjnym charakterze. Pan Profesor Kok, dziÄ™ki swojemu doÅ›wiadczeniu i pasji naukowej, na pewno odnajdzie siÄ™ w Å›rodowisku badaczy WydziaÅ‚uµþ¾±°¿ÅšUÅ�, a dla mÅ‚odszych kolegów bÄ™dzie mógÅ‚ stać siÄ™ wzorem do naÅ›ladowania - mówi prof. MichaÅ‚ Bijak, Prodziekan ds. rozwoju badaÅ„ WydziaÅ‚u Biologii i Ochrony Åšrodowiska UÅ�.

Profesor Philippe J. R. Kok urodził się w małym miasteczku w Demokratycznej Republice Konga, niedaleko Wielkich Jezior Afrykańskich. Rozprawę doktorską obronił w 2013 r. na Uniwersytecie w Lejdzie w Holandii. Dotyczyła ona systematyki i biologii ewolucyjnej płazów i gadów w Pantepui - biogeograficznej prowincji na Wyżynie Gujańskiej - w północnej części Ameryki Południowej, u zbiegu granic Gujany, Wenezueli i Brazylii. Swą dalszą drogę naukową prof. Kok związał z tym rejonem świata. Spędził tam ponad 900 dni biorąc udział w dziesiątkach wypraw w stylu Indiany Jonesa. Prowadził badania terenowe w różnych ekosystemach, od tropikalnych dżungli do fascynujących, ale nieprzyjaznych tepui.

Tepui to odizolowane góry stołowe sięgające prawie 3000 m n.p.m., o pionowych 200-metrowych, a czasami nawet prawie 1000-metrowych ścianach. Powstały wskutek trwającej miliony lat erozji prekambryjskich osadów piaskowca, wyniesionych w wyniku ruchów tektonicznych. Wyglądają niczym wyspy w morzu gęstych lasów, ze szczytami często ukrytymi w chmurach; stąd ich nazwa, która w języku miejscowych Indian oznacza "domy bogów". Te niezwykłe wzniesienia, geologicznie pamiętające czasy superkontynentu Gondwany, odznaczają się jednym z najwyższych na świecie stopniem endemizmu.

Wyniki badań prof. Koka dowodzą, że kręgowce zamieszkujące tepui są ewolucyjnie dużo "młodsze", a pokrewieństwo między nimi dużo bliższe niż się spodziewano. Oznacza to, że - wbrew powszechnej opinii - fragmentacja niektórych obecnie izolowanych tepui miała miejsce znacznie później niż sądzono, tj. na przełomie plejstocenu i holocenu, a nie w okresie kredy.

Urok i mistyczny majestat opisywanych ekosystemów można podziwiać na dziesiÄ…tkach zdjęć na autorskim profilu Pana Profesora - . Tepui sÄ… tak trudno dostÄ™pne, że niektóre zostaÅ‚y zdobyte dopiero niedawno. Nic dziwnego, że wÅ‚aÅ›nie tam Sir Artur Conan Doyle umieÅ›ciÅ‚ akcjÄ™ swej powieÅ›ci "Zaginiony Åšwiat", której bohaterowie odnajdujÄ… dinozaury i prastarÄ… cywilizacjÄ™. Prof. Philippe Kok zbadaÅ‚ ponad 15 szczytów tepui (niektóre nawet kilka razy). Na jednym z nich spÄ™dziÅ‚ 46 dni z rzÄ™du w caÅ‚kowitym odosobnieniu. Co prawda, nie odnalazÅ‚ tam dinozaurów, ale za to dziesiÄ…tki nowych dla nauki gatunków pÅ‚azów i gadów.

Opublikowano: Eligiusz Serafin

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR