¾«¶«Ó°ÊÓ

Licencjat pod bombami – studentka ±«Å� w Ukrainie ogarniÄ™tej wojnÄ…

Wojna? Jak wojna?! Przecież studiuję, mam licencjat do napisania, praktyki do odbycia – to była pierwsza reakcja Viktorii Ptashynskiej, ukraińskiej studentki III roku anglistyki na Uniwersytecie �ódzkim, na wieść o rosyjskiej inwazji. Wojna zastała ją w rodzinnej Winnicy, w środkowej części Ukrainy. Dziś, po trzynastu dniach wojny, Viktoria pracuje w swoim ostrzeliwanym przez Rosjan mieście jako wolontariuszka-tłumaczka w biurze Czerwonego Krzyża, pomaga obcokrajowcom, którzy nie znają ukraińskiego. W wolnych chwilach w schronie pisze pracę licencjacką...

Opublikowano: 08 marca 2022

Viktoria przysÅ‚aÅ‚a nam poruszajÄ…cÄ… relacjÄ™ z Winnicy. Opisuje jak wyglÄ…da życie mieszkaÅ„ców pod bombami i swojÄ… pracÄ™ tÅ‚umaczki-wolontariuszki Czerwonego Krzyża. Przytaczamy jÄ… w opracowaniu, w obszernych fragmentach: 

O piÄ…tej rano 24 lutego jeszcze nie wierzyÅ‚am, że zaczęła siÄ™ wojna. O szóstej zaczÄ™liÅ›my pakować niezbÄ™dne rzeczy, ale nie spieszÄ…c siÄ™, tak na wszelki wypadek.  Nikt nie przypuszczaÅ‚, co stanie siÄ™ kilka godzin później. Już pomiÄ™dzy godzinÄ… 8 a 9 usÅ‚yszeliÅ›my bardzo gÅ‚oÅ›ny wybuch, jakby pod naszym oknem, ale okazaÅ‚o siÄ™, że trafili w skÅ‚ad amunicji w odlegÅ‚ej o 20 kilometrów Kalinówce. W mieÅ›cie zawyÅ‚y syreny. Od tego momentu życie siÄ™ zmieniÅ‚o, myÅ›leliÅ›my, jak siÄ™ ratować, gdzie i czym wyjechać, no i czy warto.  Pierwsze dwa dni upÅ‚ynęły nam jak we mgle, nie spaliÅ›my, budziliÅ›my siÄ™ co półtorej godziny na dźwiÄ™k syren alarmów przeciwlotniczych. Siostra, która ma 10 lat, strasznie siÄ™ baÅ‚a. ZapewniaÅ‚am jÄ…, że jest bezpiecznie, że nic siÄ™ nie stanie, a ona spytaÅ‚a mnie: „skoro tak bezpiecznie, to dlaczego trzÄ™sÄ… ci siÄ™ rÄ™ce?â€�. OkazaÅ‚o siÄ™, że nie kontrolowaÅ‚am ich zupeÅ‚nie...  - opisuje Viktoria pierwsze chwile po rosyjskiej inwazji. 

Uciekać czy nie? 

Rodzina Viktorii zdecydowaÅ‚a nie wyjeżdżać do Polski. Z różnych powodów: po pierwsze - trudno byÅ‚o uwierzyć, że to, co siÄ™ zaczęło, dzieje siÄ™ naprawdÄ™, a po drugie – rodzice nie majÄ… samochodu, który wytrzymaÅ‚by tak dÅ‚ugÄ… drogÄ™, na szosach byÅ‚y korki, brakowaÅ‚o benzyny. Bali siÄ™ też o dom, o bliskich, którzy zostajÄ…...  

Zadzwonili krewni z Mariupola, ciocia Å‚kaÅ‚a do sÅ‚uchawki. ProsiÅ‚a żebyÅ›my przyjÄ™li jÄ… z dziećmi u siebie. OczywiÅ›cie, że nie odmówiliÅ›my. Nasi sÄ…siedzi wyjechali w poÅ›piechu, zostawili otwarty dom, a w nim szarego chudego kota – zabraliÅ›my go do siebie, teraz mieszka z nami. ZÅ‚oszczÄ™ siÄ™, bo nie rozumiem, jak mogli go zostawić. Przecież też byÅ‚o mu strasznie, prawie dwie doby byÅ‚ caÅ‚kiem sam, póki nie usÅ‚yszeliÅ›my, jak miauczy – nie kryje oburzenia studentka ±«Å�. 

CaÅ‚y czas myÅ›li Viktorii biegnÄ… do Å�odzi, do uniwersytetu, studiów na anglistyce. To zrozumiaÅ‚e: trzeci rok, ostatni semestr, licencjat, szkoda... Ale sÄ… sprawy ważne i ważniejsze.  

Wojna na Ukrainie 

Viktoria: PostanowiÅ‚am zostać tu i pomagać, jak mogÄ™. Trudno powiedzieć, czy robiÄ™ dużo dobrego dla Ukrainy i czy jestem dzielna. Staram siÄ™, ale przyznajÄ™, że czasem ogarniajÄ… mnie wÄ…tpliwoÅ›ci, czy nie mogÅ‚abym wiÄ™cej. Zawsze wtedy wspominam babciÄ™, która opowiadaÅ‚a o wojnie, o niemieckim czoÅ‚gu na naszym podwórku. Ona by nie zrozumiaÅ‚a, gdybyÅ›my teraz wyjechali. Nigdy by nam nie wybaczyÅ‚a...   

WedÅ‚ug Viktorii, widać jak na dÅ‚oni, że Ukraina zaczęła wierzyć w swoje siÅ‚y i w swoich obywateli. Jej chÅ‚opak próbowaÅ‚ zaciÄ…gnąć siÄ™ do oddziaÅ‚u obrony terytorialnej, ale go nie przyjÄ™li - za dużo chÄ™tnych, kolejka ochotników staÅ‚a na dÅ‚ugo przed otwarciem. Nikt nie unika sÅ‚użby, wszyscy sami siÄ™ zgÅ‚aszajÄ….  

Wojna wywraca jednak życie UkraiÅ„ców do góry nogami. Wkrada siÄ™ wszÄ™dzie tam, gdzie dotychczas toczyÅ‚o siÄ™ normalne życie. 

Moja mama, która wynajmowaÅ‚a biuro w piwnicy w centrum miasta, przekazaÅ‚a je do dyspozycji Czerwonego Krzyża, chociaż bardzo siÄ™ martwiÅ‚a i pÅ‚akaÅ‚a, bo oddawaÅ‚a swój biznes, swoje studium wokalne, które tworzyÅ‚a 15 lat, swojÄ… duszÄ™ i serce... ZostawiÅ‚a tam caÅ‚y sprzÄ™t - gÅ‚oÅ›niki, mikrofony, nie byÅ‚o czasu zabrać. Z drugiej strony nie jesteÅ›my pewni, czy w domu byÅ‚oby bezpiecznie to wszystko przechowywać. Nie wiadomo, czego bać siÄ™ bardziej: bomb czy maruderów rabujÄ…cych ludziom dobytek.  

TÅ‚umaczka z anglistyki ±«Å� 

W biurze Czerwonego Krzyża poszukiwali osoby mogÄ…cej zostać tÅ‚umaczkÄ… dla wolontariuszy przybywajÄ…cych do pomocy z Wielkiej Brytanii i Ameryki, którzy nie rozumiejÄ… ani rosyjskiego, ani ukraiÅ„skiego, wiÄ™c Viktoria zgÅ‚osiÅ‚a siÄ™ bez wahania. Teraz pisze o swoich doÅ›wiadczeniach i pożytkach z wiedzy, jakÄ… przez trzy lata zdobywaÅ‚a, studiujÄ…c na : 

Jestem taka szczęśliwa, że moje umiejÄ™tnoÅ›ci mogÄ… siÄ™ przydać, i wdziÄ™czna każdemu wykÅ‚adowcy, z którym miaÅ‚am zajÄ™cia na anglistyce w Å�odzi, bo siÄ™ udaÅ‚o! Teraz zdajÄ™ tutaj najlepszy egzamin, jaki można sobie wymarzyć, egzamin życia. WspaniaÅ‚e jest to, że mogÄ™ dzwonić do Polski w różnych sprawach i mówić po polsku, mogÄ™ komunikować siÄ™ spokojnie z BrytyjkÄ… po angielsku – to jest wolność, w tym jest sens naszej nauki na filologii ±«Å�. PoznaÅ‚am dużo nowego sÅ‚ownictwa w zwiÄ…zku z obecnÄ… sytuacjÄ…. Staram siÄ™ szukać dobrych stron tego, co robiÄ™. WierzÄ™, że wojna siÄ™ skoÅ„czy, a moja znajomość jÄ™zyków obcych bÄ™dzie jeszcze lepsza.  

W pierwszej poÅ‚owie dnia zazwyczaj nic nie planujÄ™, jestem do dyspozycji Czerwonego Krzyża, czekam na telefon, żeby pomagać w tÅ‚umaczeniach, co zawsze jest dla mnie zaszczytem. Na uniwersytecie mam zajÄ™cia zdalne, do tej pory nie zdążyÅ‚am połączyć siÄ™ tylko na dwie lekcje. Póki jest połączenie, bÄ™dÄ™ siÄ™ starać studiować online. Dla mnie to bardzo ważne - dziÄ™kujÄ™ za pomoc wszystkim nauczycielom, którzy to rozumiejÄ…, jestem im naprawdÄ™ bardzo, bardzo wdziÄ™czna.  

Każdy walczy jak potrafi 

DziÅ› ponad 800 wolontariuszy-tÅ‚umaczy z różnych miast Ukrainy współpracuje, przekÅ‚adajÄ…c na różne jÄ™zyki petycje, wiadomoÅ›ci, filmiki, a nastÄ™pnie wysyÅ‚a je do zagranicznych mediów. Bo prowadzimy też wojnÄ™ informacyjnÄ…, w której musimy walczyć nie za pomocÄ… broni, a za pomocÄ… sÅ‚owa. Każdy pomaga jak może, kto zna jÄ™zyki – tÅ‚umaczy, kto uprawia sport – pomaga fizycznie, studenci plotÄ… siatki maskujÄ…ce, babcie – lepiÄ… pierogi (nie ruskie, ukraiÅ„skie!) dla żoÅ‚nierzy oraz przedstawicieli obrony terytorialnej. Dzisiaj (6 marca) żegnamy siÄ™ z przyjacielem, który ożeniÅ‚ siÄ™ pół roku temu. Teraz zmobilizowano go na rok. Trudno jest, bardzo trudno nawet o tym pisać... - martwi siÄ™ Viktoria. 

Ale trzymamy siÄ™, wierzymy w lepsze jutro. Mam nadziejÄ™, że wkrótce ten koszmar siÄ™ skoÅ„czy, wrócimy do normalnoÅ›ci, skoÅ„czÄ™ studia w Å�odzi, pojedziemy z rodzinÄ… nad morze i wszystko bÄ™dzie jak dawniej. Nie może być inaczej! - koÅ„czy swa relacjÄ™ Viktoria Ptashynska, jednoczeÅ›nie dziÄ™kujÄ…c Polakom za wsparcie, jakiego udzielajÄ… walczÄ…cej Ukrainie i jej uciekajÄ…cym przed wojnÄ… mieszkaÅ„com. 

Opracowanie: Centrum Promocji ±«Å�

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu ±«Å� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR