Jak b臋dzie wygl膮da艂 dzie艅 wielkich wyprzeda偶y w 2020 roku? Czego mo偶emy si臋 spodziewa膰 i na co nale偶y uwa偶a膰? Ten temat komentuje dr Mariusz Wo藕niakowski z Katedry Marketingu, Wydzia艂 Zarz膮dzania U艁.
Black Friday w roku 2020 jest specyficzny z uwagi na ograniczenia w funkcjonowaniu sklep贸w w centrach handlowych, a to one by艂y motorem nap臋dowym promocji pod has艂em Black Friday w du偶ych sieciach handlowych. Mo偶na zatem z ca艂膮 stanowczo艣ci膮 stwierdzi膰, 偶e tegoroczny Czarny Pi膮tek przeniesie si臋 do Internetu. Tym samym prawdopodobne staje si臋 zatarcie granicy pomi臋dzy Black Friday (w zamy艣le 鈥炁泈i臋tem鈥� zakup贸w stacjonarnych) z nast臋puj膮cym po nim Cyber Monday (odpowiednik Black Friday dla e-commerce).
Ograniczenia w handlu stacjonarnym z pewno艣ci膮 wywr贸ci艂y plany promocyjne wielu sieci handlowych, przygotowane z my艣l膮 o Czarnym Pi膮tku. W przypadku niekt贸rych sieci widoczny jest pewien chaos komunikacyjny 鈥� w jednym czasie w swoich przekazach pos艂uguj膮 si臋 has艂ami z u偶yciem zwrot贸w: Black Weeks, Black Friday, Cyber Monday, tymczasem po sprawdzeniu oferty kryj膮cej si臋 pod reklamami z tymi has艂ami okazuje si臋, i偶 jest ona wystandaryzowana dla wszystkich u偶ytych form reklamy i hase艂. W konsekwencji mo偶e to doprowadzi膰 do du偶ej dawki sceptycyzmu w艣r贸d potencjalnych klient贸w, co do autentyczno艣ci zachwalanych przez sprzedawc贸w promocji.
Przez tak膮 eksploatacj臋 niew膮tpliwie no艣nego has艂a w handlu, jakim jest Black Friday, mo偶na powiedzie膰, i偶 Czarny Pi膮tek w wydaniu krajowym jest jedynie s艂ab膮 karykatur膮 orygina艂u zza oceanu.
Pomimo wspomnianego zamieszania promocyjnego wi臋kszo艣膰 sieci korzysta z szumu medialnego wok贸艂 Black Friday oraz faktu, 偶e o specjalnych wyprzeda偶ach z okazji Czarnego Pi膮tku, wed艂ug r贸偶nych bada艅 s艂ysza艂o od 50% do nawet 90% Polak贸w, a 1/3 deklaruje udzia艂 w Black Friday w ciemno. W zwi膮zku z tym sieci handlowe swoimi dzia艂aniami promocyjnymi wychodz膮 poza Czarny Pi膮tek i posi艂kuj膮 si臋 has艂ami typu: black week, 鈥瀊lack Friday w ka偶dy weekend miesi膮ca鈥�, 鈥瀢yprzedzamy Black Friday鈥� (m贸wi膮c o wcze艣niejszych okazjach) itp. Popularno艣膰 tego typu akcji promocyjnych zwi膮zana jest r贸wnie偶 z coraz cz臋stszym planowaniem przed艣wi膮tecznych zakup贸w, a wi臋c gromadzeniem prezent贸w dla najbli偶szych od prze艂omu pa藕dziernika i listopada. Dzi臋ki temu na grudzie艅 mog膮 zosta膰 trudne do zrealizowania wcze艣niej zakupy spo偶ywcze. Takie podej艣cie w wielu przypadkach nie obci膮偶a nadto bud偶etu w stricte 艣wi膮tecznym miesi膮cu. Dzi臋ki niemu korzystaj膮 zar贸wno handlowcy jak i sami klienci. Ci pierwsi maj膮 sezon 艣wi膮teczny w zasadzie od pocz膮tku listopada, Ci drudzy mog膮 sobie pozwoli膰 na wi臋ksze zakupy.
Nale偶y si臋 tak偶e zastanowi膰, czy dzi臋ki Black Friday jako konsumenci naprawd臋 oszcz臋dzamy? Czy mo偶e nara偶amy si臋 na niepotrzebne wydatki? Jednoznacznej odpowiedzi oczywi艣cie nie ma. Mo偶na jedynie doradzi膰, 偶eby stara膰 si臋 nie kupowa膰 pod wp艂ywem impulsu. Has艂a typu 鈥瀖inus 90%鈥� opatrzone s膮 gwiazdk膮, i偶 dotycz膮 jedynie wybranego asortymentu. A tym wybranym jest najcz臋艣ciej jaki艣 jeden produkt od kilku sezon贸w zalegaj膮cy na p贸艂kach magazynowych. W zwi膮zku z tym, 偶eby unikn膮膰 p贸藕niejszych rozczarowa艅, najlepiej por贸wnywa膰 ceny bie偶膮ce u r贸偶nych handlowc贸w i patrze膰 na ceny produkt贸w (szczeg贸lnie tych dro偶szych) w okre艣lonym przedziale czasowym.
Nale偶y te偶 pami臋ta膰, 偶e cz臋艣膰 handlowc贸w mo偶e pokusi膰 si臋 o nielegalne praktyki w czasie Black Friday, jak i ca艂ego dwumiesi臋cznego okresu, kt贸rych mo偶emy nie dostrzec w ferworze przed艣wi膮tecznych przygotowa艅. Skrajnym przypadkiem mo偶e by膰 podszywanie si臋 pod znany sklep internetowy i sprowokowanie dokonania p艂atno艣ci przez konsumenta za towar, kt贸rego oczywi艣cie nigdy nie otrzyma. Z innych nieuczciwych praktyk mo偶na spotka膰 manipulacj臋 cen膮 鈥� sztuczne podwy偶szanie ceny wyj艣ciowej i nast臋pnie jej obni偶anie (pod has艂em promocji) do poziomu zbli偶onego do ceny regularnej. Inn膮 nielegaln膮 praktyk膮 mo偶e by膰 informowanie konsumenta, i偶 dany produkt w promocyjnej cenie dost臋pny jest tylko w okre艣lonym czasie, np. w Czarny Pi膮tek, podczas gdy jest to niezgodne z prawd膮 鈥� celem takiego dzia艂ania jest nak艂onienie klienta do podj臋cia natychmiastowej decyzji o zakupie. Tym samym konsument pozbawiany jest niejako mo偶liwo艣ci dokonania 艣wiadomego wyboru.
Autor komentarza:
Wydzia艂 Zarz膮dzania U艁