Naukowcy z Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej U艁 oraz Instytutu Archeologii U艁 od kilku lat prowadz膮 zespo艂owe, interdyscyplinarne badania miejsc zwi膮zanych z niedawn膮 przesz艂o艣ci膮 艁odzi. Miejsc, kt贸re niezwykle mocno wpisane s膮 w krajobraz i to偶samo艣膰 miasta. Podstaw膮 do przyznania nagrody sta艂y si臋 trzy projekty badawcze kierowane przez wspomnianych badaczy:
路 鈥濵onopol W贸dczany w 艁odzi. Miejsce i ludzie鈥�
路 鈥濭rembach we wspomnieniach i 藕r贸d艂ach鈥�
路 鈥濪awna siedziba Gestapo i Wojew贸dzkiego Urz臋du Bezpiecze艅stwa Publicznego przy al. Anstadta w 艁odzi. Interdyscyplinarne badania miejsca鈥�
Wymienione tu projekty realizowane s膮 w ramach um贸w o wsp贸艂pracy Uniwersytetu 艁贸dzkiego z podmiotami zewn臋trznymi (Monopolis 鈥� Virako Sp. z o.o., 艁贸dzka Specjalna Strefa Ekonomiczna, Instytut Pami臋ci Narodowej, Widzewskie Domy Kultury). W przeprowadzanych przedsi臋wzi臋ciach badacze si臋gaj膮 przede wszystkim do ludzkiej pami臋ci i wspomnie艅.
Dr Olgierd 艁awrynowicz wyja艣nia:
Wykorzystujemy narz臋dzia badawcze w艂a艣ciwe dla etnografii i antropologii kulturowej, 艂膮cz膮c je z mo偶liwo艣ciami coraz intensywniej uprawianej na 艣wiecie archeologii wsp贸艂czesno艣ci (ang. archaeology of the contemporary past).
Przedsi臋wzi臋cia te realizowane s膮 oczywi艣cie w mniej lub bardziej licznych zespo艂ach. Prace etnograficzne i archeologiczne wspomagaj膮 niekiedy eksperci z innych dyscyplin naukowych (np. historia, historia sztuki, antropologia fizyczna).
Dodaje dr Aleksandra Krupa-艁awrynowicz:
We wszystkie projekty zaanga偶owani s膮 studenci etnologii i antropologii kulturowej oraz archeologii. Nabywaj膮 w ten spos贸b niezb臋dnych umiej臋tno艣ci praktycznych.
Poddane badaniom miejsca nie doczeka艂y si臋 wcze艣niej ca艂o艣ciowych opracowa艅 monograficznych. Nie funkcjonowa艂y na szlakach turystycznych, nie by艂y wizyt贸wk膮 miasta. Wr臋cz przeciwnie 鈥� z wielu powod贸w nie by艂y elementem kszta艂towanego w ostatnich dekadach wizerunku 艁odzi. Celem antropolog贸w kultury i archeolog贸w sta艂o si臋 wi臋c zarejestrowanie pami臋ci o przesz艂o艣ci oraz zebranie, a czasem nawet ocalenie materia艂贸w archiwalnych, etnograficznych i archeologicznych.
Prof. Ewa Karpi艅ska podsumowuje:
Celem naszych dzia艂a艅 nie jest jedynie popularyzacja pozyskanej wiedzy, lecz tak偶e w艂膮czenie mieszka艅c贸w miasta w dzia艂ania badawcze 鈥� ich spo艂eczna aktywizacja i zwi臋kszenie zaanga偶owania w poznawanie oraz ochron臋 lokalnego dziedzictwa kulturowego.
Efektem projekt贸w s膮 m.in. publikacje ksi膮偶kowe, wystawy, warsztaty edukacyjno-animacyjne.
Tekst: Dr Bartosz Ka艂u偶ny (Fil-Hist U艁)
