By艂 przy tym postaci膮 wielowymiarow膮 i kontrowersyjn膮. W Drugiej Rzeczypospolitej urz臋dnik ministerialny, kt贸ry wybra艂 偶yciow膮 drog臋 dziennikarza, publicysty politycznego i 鈥炁俹wcy talent贸w鈥� do prowadzonych przez siebie periodyk贸w; ideolog konserwatywnego i propi艂sudczykowskiego 艣rodowiska My艣li Mocarstwowej, kt贸ry przy tym nie od偶egnywa艂 si臋 od wprowadzania prosocjalnego ustawodawstwa w imi臋 wzmocnienia pa艅stwa, zarzuca艂 staremu pokoleniu zachowawc贸w klasowy egoizm, a nast臋pcom Marsza艂ka - brak wizji polityki kresowej. W latach II wojny 艣wiatowej sekretarz ambasadora RP w Rumunii, p贸藕niej 偶o艂nierz Samodzielnej Brygady Strzelc贸w Karpackich, prawdziwy VIP w Biurze Propagandy II Korpusu, a w 1945 r. dyrektor Departamentu Europejskiego Ministerstwa Informacji Rz膮du Rzeczypospolitej Polskiej w Londynie. Po wojnie tw贸rca Instytutu Literackiego i 鈥濳ultury鈥�, wraz z nimi odbywaj膮cy peregrynacj臋 z Rzymu, przez Pary偶 (gdzie jego siedzib膮 by艂 鈥� a jak偶e! 鈥� sam Hotel Lambert), a偶 po podparysk膮 posiad艂o艣膰 Maisons-Laffitte. Krytyk polskiego rz膮du na uchod藕stwie za jego trwanie na stanowisku restauracji granic pa艅stwowych Rzeczypospolitej sprzed 1939 r. (co mia艂o oddala膰 perspektywiczn膮 wizj臋 polsko-litewsko-ukrai艅skiego porozumienia), Radia Wolna Europa (za finansow膮 zale偶no艣膰 od Stan贸w Zjednoczonych) i 鈥濻olidarno艣ci鈥� (za brak realistycznego pomys艂u na dialog w艂adzami PRL).
Atakowany przez w艂adze komunistycznej Polski za 鈥瀓askiniowy antykomunizm鈥�, a przez polskich emigrant贸w za 鈥瀎lirty鈥� ze skruszonymi komunistami (kt贸rych drukowa艂 w 鈥濳ulturze鈥�). Po odzyskaniu przez Polsk臋 niepodleg艂o艣ci, upadku komunizmu i rozpadzie Zwi膮zku Sowieckiego krytykuj膮cy narodowe autorytety i 艣wi臋to艣ci (niekiedy dos艂ownie!): Jana Paw艂a II za niedostateczne, zdaniem Giedroycia, otwarcie na dialog z prawos艂awiem, Tadeusza Mazowieckiego za szukanie oparcia w Zwi膮zku Sowieckim przeciwko niebezpiecze艅stwu niemieckiemu i pocz膮tkow膮 ch臋膰 utrzymania garnizon贸w sowieckich w Polsce, natomiast Leszka Balcerowicza i 鈥瀙ostsolidarno艣ciowych鈥� libera艂贸w za lekcewa偶enie ludzkiego, socjalnego wymiaru gospodarki. No i 鈥� co najistotniejsze w kontek艣cie niniejszego tekstu 鈥� niestrudzony propagator idei ULB (Ukraina-Litwa-Bia艂oru艣), czyli wspierania przez Polak贸w antysowieckich, narodowowyzwole艅czych i pa艅stwowotw贸rczych d膮偶e艅 Litwin贸w, Bia艂orusin贸w i Ukrai艅c贸w; wypracowania z nimi politycznego porozumienia i pojednania ponad historycznymi sporami; wyrzeczenia si臋 przez Polak贸w rewindykacji dawnych Kres贸w Wschodnich; last but not least u艣wiadomienia rodakom, i偶 racj膮 stanu ich pa艅stwa, wynikaj膮c膮 z konieczno艣ci skutecznej obrony przez imperializmem Rosji, jest niepodleg艂o艣膰 wschodnich s膮siad贸w Rzeczypospolitej: pa艅stw Nadba艂tyki (przede wszystkim Litwy), Bia艂orusi i Ukrainy.
W艂a艣nie analizie polskiej polityki zagranicznej na prze艂omie XX i XXI stulecia na odcinku wschodnim w kontek艣cie jej zbie偶no艣ci ze wspomnianymi koncepcjami, wypracowanymi przez zesp贸艂 paryskiej 鈥濳ultury鈥� z Ksi臋ciem Redaktorem na czele, po艣wi臋cona jest monografia pt. (ss. 414), opublikowana w tym roku nak艂adem Wydawnictwa Uniwersytetu 艁贸dzkiego. Jej autorem jest dr Marcin Frenkel, pracownik Katedry Amerykanistyki i Mass Medi贸w na Wydziale Studi贸w Mi臋dzynarodowych i Politologicznych Uniwersytetu 艁贸dzkiego. Zbudowa艂 on sw膮 opowie艣膰 z trzech obszernych rozdzia艂贸w. Pierwszy zosta艂 po艣wi臋cony prezentacji koncepcji polskiej polityki wschodniej w uj臋ciu Giedroycia i Juliusza Mieroszewskiego (jednego z najwa偶niejszych publicyst贸w polskiego powrze艣niowego uchod藕stwa, a zarazem g艂贸wnego 鈥瀕affickiego鈥� trybuna idei ULB), natomiast drugi i trzeci 鈥� ich zestawieniu z teori膮 i praktyk膮 polityki zagranicznej III RP na odcinku wschodnim odpowiednio w latach 1989-2000 (a zatem za 偶ycia Ksi臋cia Redaktora) i 2001-2014.
Monografi臋 t臋 gor膮co polecam. Nie tylko i nie przede wszystkim z racji na zalety logicznej, przejrzystej i erudycyjnej narracji autora. To co czyni j膮 po偶yteczn膮 lektur膮 dla wszystkich, kt贸rzy interesuj膮 si臋 histori膮 Polski w XX- XXI w., dziejami nowoczesnej polskiej my艣li politycznej, wreszcie dyskursem politycznym we wsp贸艂czesnej Polsce - w kt贸rym stawia si臋 wszak pytania o aktualno艣膰 鈥瀌oktryny Giedroycia鈥�, analizowane s膮 jego trafne i 鈥瀙rzestrzelone鈥� prognozy (te ostatnie dotycz膮ce cho膰by przewidywanej demokratyzacji Rosji) 鈥� to fakt sta艂ej obecno艣ci idei wypracowanych przez 艣rodowisko Maisons-Laffitte w refleksji i praktyce polskiej polityki zagranicznej. Inna sprawa, i偶 nader cz臋sto przedstawiciele 艣wiata nadwi艣la艅skiej polityki (z r贸偶nych oboz贸w politycznych!), powo艂uj膮c si臋 na Giedroycia i odmieniaj膮c nazwisko Redaktora przez wszystkie przypadki, traktuj膮 jego koncepcje i dorobek polityczny niczym pijak latarni臋 鈥� nie szukaj膮c w nich 艣wiat艂a, a jedynie bezpiecznego punktu podparcia鈥� Co jest jeszcze jednym argumentem za przeczytaniem tej ciekawej i warto艣ciowej ksi膮偶ki.
Wi臋cej tekst贸w autora znajdziesz .