Rick Levine, Christopher Locke, Doc Searls i David Weinberger, niczym Marcin Luter, sformu艂owali swoje wezwanie do publicznej dysputy, og艂aszaj膮c dokument zawieraj膮cy 95 tez. Nie przybili go rzecz jasna do drzwi katedry zamkowej; zamie艣cili je w internecie z prostym wskazaniem tam, gdzie inni wstawiaj膮 wytarte formu艂y o prawach autorskich: 鈥瀔opiuj, powielaj, kradnij, wycinaj, formatuj to, jak chcesz - ta wiadomo艣膰 chce by膰 w ruchu!".
Jak brzmia艂a zatem wiadomo艣膰? I czemu by艂a tak rewolucyjna?
Teza 1: 鈥濺ynki to rozmowy鈥�
Teza 9: 鈥濼e rozmowy odbywaj膮ce si臋 w sieci kreuj膮 zupe艂nie nowe sposoby tworzenia warto艣ci i dzielenia si臋 wiedz膮鈥�
teza 11: 鈥濴udzie w sieci s膮 w stanie dostarcza膰 sobie us艂ugi i informacje lepiej ni偶 robi膮 to korporacje鈥�
Teza 91: 鈥濸rzywi膮zani jeste艣my nie do marek czy produkt贸w, ale innych ludzi: znajomych, przyjaci贸艂, nawet wrog贸w. Firmy, kt贸re nie b臋d膮 cz臋艣ci膮 tego 艣wiata, musz膮 zgin膮膰鈥�.
Je艣li wszystko to brzmi banalnie, to w艂a艣nie dlatego, 偶e przepowiednia si臋 sprawdzi艂a, a wiadomo艣膰, cho膰 kr膮偶y艂a par臋 lat, w ko艅cu dotar艂a do adresata. Dzi艣 spora cz臋艣膰 cyfrowej gospodarki jest nap臋dzana przez spo艂eczno艣ci. Informacje i wiadomo艣ci czerpiemy nie od medi贸w g艂贸wnego nurtu, ale od innych u偶ytkownik贸w Facebooka, Twittera czy Reddita. Pieni臋dzy na realizacj臋 swoich projekt贸w (albo nawet rozruch firm) pozyskujemy na Wspieram.to albo Beesfund. Gdy ruszamy w podr贸偶, zabieramy si臋 BlaBlacarem, wsp贸艂dziel膮c samoch贸d z innym podr贸偶nym, a jak jeste艣my na miejscu - wynajmujemy na dzie艅-dwa nie hotel, a czyje艣 mieszkanie dzi臋ki Airbnb.
M贸wi膮c kr贸tko, blisko dwie dekady p贸藕niej wida膰 wyra藕nie, 偶e tezy manifestu nie s膮 to ju偶 postulaty, ale fakty i biznesowa codzienno艣膰.
Mamy zatem, z jednej strony, do艣膰 do艣wiadcze艅 i danych, aby pokusi膰 si臋 o uog贸lnienia teoretyczne i naukow膮 analiz臋 tego fenomenu. Z drugiej za艣 strony, m贸wimy tu o rozwi膮zaniach stale zmieniaj膮cych si臋, gdzie nadal pozostaje przestrze艅 do szukania innowacji i udoskonale艅 - trzeba jednak przeanalizowa膰 dobrze potrzeby rynku, najlepsze praktyki, kluczowe czynniki sukcesu.
Tak z grubsza wygl膮daj膮 zadania, jakie stawia przed sob膮 Anna 艁aszkiewicz, autorka pracy . W czasie kiedy ja do艂膮cza艂em do tej bran偶y, m贸wili艣my po prostu o co-creation. Aby wyja艣ni膰, w czym rzecz, odwo艂am si臋 do kilku przyk艂ad贸w om贸wionych w prezentowanej ksi膮偶ce:
- Wikipedia, gdzie konsument tre艣ci mo偶e by膰 jednocze艣nie ich wsp贸艂tw贸rc膮;
- Heineken, gdzie ludzie odwiedzaj膮cy klub nale偶膮cy do browarniczej marki wsp贸艂decydowali o jego wystroju, muzyce, menu;
- Dell, gdzie u偶ytkownik urz膮dzenia jest jednocze艣nie ekspertem wskazuj膮cym jak zmieni膰 produkt lub towarzysz膮ce mu us艂ugi albo jak uczyni膰 go bardziej ekologicznym;
- Axe, gdzie spo艂eczno艣膰 pomaga wprowadzi膰 nowy dezodorant na rynek, anga偶uj膮c si臋 w kampani臋 promocyjn膮 poprzez zg艂aszanie pomys艂贸w.
Jak wida膰, nie ma przesady w tym, 偶e 鈥瀝ynki to rozmowy鈥�, a 鈥瀐iper艂膮cza obali艂y hierarchi臋鈥�. Nie pytamy ekspert贸w, pytamy klient贸w. Nie tworzymy warto艣ci dla konsumenta, ale razem z nim.
Nie m贸wimy do ludzi, ale anga偶ujemy si臋 w dialog z nimi. Z biznesowego punktu widzenia najwa偶niejsze jest jednak to, 偶e ten model dzia艂a. Axe odnotowa艂o 1,2 mln wej艣膰 na swoj膮 stron臋 i wzrost udzia艂u nowego produktu o 10% w swoim segmencie. Dell wdro偶y艂 549 zmian i uprawnie艅 w swoich produktach. Heineken na wybranych rynkach cieszy艂 si臋 wzrostem sprzeda偶y o 40%. A informacje o autorach Cluetrain Manifesto, od kt贸rych zacz膮艂em ten tekst, zrazu znalaz艂em na Wikipedii.
Aby osi膮ga膰 podobne rezultaty, a ide臋 co-creation urzeczywistni膰, trzeba zobaczy膰 w konsumencie partnera, jak i aktywnego uczestnika spo艂eczno艣ci, kt贸r膮 animuj膮 okre艣lone potrzeby, postawy, preferencje. Trzeba zatem pozna膰, co kieruje spo艂eczno艣ciami, kt贸re anga偶uj膮 si臋 w dialog z firmami i nauczy膰 si臋 ten dialog podtrzymywa膰. Nale偶y te偶 odpowiednio ukszta艂towa膰 sw贸j model biznesowy: tak, aby spo艂eczno艣膰 by艂a w jego centrum. Badania Anny 艁aszkiewicz mog膮 si臋 tu okaza膰 bardzo pomocne. Jej praca porz膮dkuje poj臋cia, przybli偶a dost臋pn膮 - g艂贸wnie anglosask膮 - literatur臋, jest pe艂na tabel, zestawie艅, liczb, fakt贸w. Nie stroni te偶 od omawiania studi贸w przypadk贸w, co dobrze osadza narracj臋 w biznesowej praktyce. Warto艣ciowym wk艂adem autorki jest r贸wnie偶 zaproponowany przez ni膮 wska藕nik mierz膮cy nastawienie przedsi臋biorstw i kadry mened偶erskiej do potencja艂u wsp贸艂tworzenia warto艣ci z klientami.
My艣l臋, 偶e warto przy艂o偶y膰 t臋 miar臋 do w艂asnego przedsi臋biorstwa. Autorzy Cluetrain Manifesto ostrzegali przecie偶, 偶e firmy, kt贸re nie naucz膮 si臋 budowa膰, animowa膰 i utrzymywa膰 spo艂eczno艣ci, musz膮 przepa艣膰. A przynajmniej na razie, ich przepowiednie si臋 sprawdzaj膮.
Wi臋cej tekst贸w autora znajdziesz .