¾«¶«Ó°ÊÓ

Nieodzowność innowacji

Marcin Giełzak

 

Zacznijmy od krótkiej maksymy, która posłuży nam tu za motto: nie tyle firmy tworzą innowacje, ile innowacje tworzą firmy.

Opublikowano: 19 kwietnia 2021

W 1907 roku mÅ‚ody, szwedzki inżynier, Sven Windquist, opatentowaÅ‚ jednorzÄ™dowe Å‚ożysko kulkowe. Rok później zaÅ‚ożyÅ‚ firmÄ™ SKF, która po dziÅ› dzieÅ„ jest najwiÄ™kszym producentem  Å‚ożysk tocznych oraz części i przyrzÄ…dów sÅ‚użących do Å‚ożyskowania. Siedem dekad później Apple wzięło rynek szturmem dziÄ™ki rewolucji komputerowej, w latach 90. weszÅ‚o w okres stagnacji za sprawÄ… niezdolnoÅ›ci do wprowadzenia na rynek nowych produktów,  by u progu XXI wieku wrócić na szczyt, umiejÄ™tnie komercjalizujÄ…c postÄ™py w obszarze miniaturyzacji. (ArtykuÅ‚ na Wikipedii, który tÅ‚umaczy, na czym polega zjawisko miniaturyzacji zawiera zdjÄ™cie ich produktu - odtwarzacza przenoÅ›nego iPod).

Koncern z Cupertino osiÄ…gnÄ…Å‚ tak wiele wÅ‚aÅ›nie dlatego, że w momencie, gdy wypuszcza na rynek nowe urzÄ…dzenie, natychmiast siada do pracy nad nastÄ™pnym. Å»yje on w rytm 4D: discover, define, develop, deliver. KontrprzykÅ‚adu dostarcza nam Kodak, przez lata lider na rynku technologii wywoÅ‚ywania zdjęć, który wynalazÅ‚ aparat cyfrowy… i schowaÅ‚ go do szuflady na 20 lat, obawiajÄ…c siÄ™, że nowy produkt poÅ‚oży kres dochodowej sprzedaży filmów i klisz fotograficznych. Firma  zapÅ‚aciÅ‚a za to, w ostatecznym rachunku, pozycjÄ… lider i ogromem strat finansowych.

Pogoń za innowacją, porzucanie tego co działa i zostało sprowadzone, przekierowywanie strumienia pieniędzy ze sprzedaży czy marketingu ku B+R jest obarczone ogromnym ryzykiem. Wystarczy wspomnieć losy wideodysku. Było to rozwiązywanie technologicznie wysublimowane, dawało lepszy obraz i dźwięk niż dominujący wtedy VHS, wzbudzało też zainteresowanie wytwórni filmowych i płytowych jako nośnik niemożliwy do spiratowania. Nie muszę wspominać o tym, że znikały troski o to, czy taśma się wkręci albo uszkodzi. Wideodysk, co pokazał późniejszy sukces DVD, to była przyszłość. Problem polegał na tym, że rynek nie był na nią gotowy. Ludzie byli przywiązani nie tyle do formatu VHS, ile do wszechobecnych wypożyczalni kaset, do możliwości nagrywania z TV, do tanich magnetowidów. Okazuje się więc, że nawet najdoskonalsza technologia to za mało, jeśli marketing nie będzie dotrzymywał jej kroku.

 
Przejdźmy jednak do anegdot do szukania prawideł bardziej ogólnych. Przeciętny czas życia firmy to 12,5 roku. Cykl życia produktu/usługi wynosi średnio od 6 do 36 miesięcy. W dużym uproszczeniu możemy więc powiedzieć, że każda firma musi stworzyć, wdrożyć i sprzedać od 4 do 25 innowacji w toku swojego istnienia.

 

Weźmy w nawias wszystkie branżowe czy sytuacyjne oboczności, które mogłyby zrelatywizować te liczby; ogólna zasada pozostaje niezmienna: nowoczesne przedsiębiorstwo musi szukać wewnętrznych i zewnętrznych innowacji, musi umieć je komercjalizować, musi wreszcie robić to szybciej niż inni, jeśli chce zachować przewagę konkurencyjną. Pytanie brzmi: jak?

Cóż, żyjemy w czasach gospodarki opartej na wiedzy. W zakresie, który nas będzie interesować, dysponujemy wielością koncepcji, metodyk, analiz i szeroko rozumianego know-how wypracowanych na styku marketingu nowych technologii oraz procesów badawczo-rozwojowych. Zwięzłe (145 stron) i przystępne kompendium wyżej wymienionych opracowali niedawno dwaj eksperci w dziedzinie zarządzania: Dariusz Trzmielak oraz William Bradley Zehner.

Ich praca  to swoisty narzÄ™dziownik innowatora. Znajdziemy tam modele rozwoju i dyfuzji innowacji, koncepcje wykorzystania instrumentów marketing-mix w procesach wdrażania i komercjalizacji nowych technologii, metodologie oceny potencjaÅ‚u i dostÄ™pnoÅ›ci rynku, strategie go-to market dla nowych produktów. Dalej, dowiemy siÄ™ np., czym siÄ™ różni prototyp demonstracyjny od rzeczywistego, preinkubatory od inkubatorów, fab laby od living labów. MówiÄ…c proÅ›ciej, mamy tutaj zbiór recept na to, jak przeÅ‚ożyć innowacjÄ™ technologicznÄ… na nowy produkt lub usÅ‚ugÄ™, koordynujÄ…c wyzwania marketingowe z badawczo-rozwojowymi.

Wspomniana  nie jest jednak kolekcjÄ… macierzy, wykresów, tabel i wzorów. Przeciwnie: co kilka stron mamy tu studium przypadku, co kilkanaÅ›cie - barwnÄ… anegdotÄ™ ilustrujÄ…cÄ… ogólne prawidÅ‚o. Niech za przykÅ‚ad posÅ‚uży tu Thomas Edison, który stworzyÅ‚ pierwsze narzÄ™dzie do liczenia gÅ‚osów poprzez wciÅ›niÄ™cie przycisku, które w nowoczesnym wydaniu znamy ze wszystkich w Å›wiecie parlamentów. RozwiÄ…zanie, naturalnie, w pierwszej kolejnoÅ›ci zaproponowano amerykaÅ„skiemu Kongresowi. PrzewodniczÄ…cy Senatu, pozornie beneficjent rzeczonej innowacji, odpowiedziaÅ‚ jednak, że jest ostatnim czÅ‚owiekiem na Å›wiecie, który jej potrzebuje. OkazaÅ‚o siÄ™ bowiem, że dla polityków możliwoÅ›ci obstrukcji parlamentarnej albo wywierania nacisku na  parlamentarzystów w toku dÅ‚ugiej procedury gÅ‚osowania to atuty, których nie mieli zamiaru siÄ™ wyzbywać.

 
Jeszcze bardziej działa na wyobraźnię historia dotycząca właściwego rozpoznania otoczenia konkurencyjnego. Szef Cadillaca został zapytany o to, z kim jego firma rywalizuje: Fordem, General Motors, Volkswagenem? Odpowiedź była tyleż nieszablonowa na, ile genialna: „kupując Cadillaca, nie kupuje się nie środek transportu, ale status. Z kim konkurujemy? Ze sprzedawcami diamentów, dzieł sztuki, futer z norek�.

 

Na samym poczÄ…tku  pojawia siÄ™ też cytat z Georgesa Pompidou. ByÅ‚y prezydent Francji opowiada o trzech drogach do finansowej ruiny. Wymienia kolejny: kobiety, hazard i fachowców. Kobiety, to droga jego zdaniem najprzyjemniejsza. Hazard - najszybsza. SÅ‚uchanie porad ekspertów - najpewniejsza.

W przypadku takich ekspertów, jak Dariusz Trzmielak i William Bradley Zehner myślę jednak, że taka obawa nie zachodzi.

 

WiÄ™cej tekstów autora znajdziesz . 

Opublikowano: Marzena Gawłowska

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR