¾«¶«Ó°ÊÓ

Razem z prezydentem! Dalej destabilizować Europę

Tomasz Lachowski

 

Haniebne głosowanie większości zachodnioeuropejskich delegacji nad przywróceniem Federacji Rosyjskiej pełni prawa głosu w Zgromadzeniu Parlamentarnym Rady Europy – wbrew faktowi aneksji Krymu, wciąż trwającej wojny w Donbasie czy niezwolnienia ukraińskich marynarzy zgodnie z nakazem Trybunału Prawa Morza ONZ w Hamburgu – pokazuje, że polityka Rosji względem Zachodu jest nad wyraz skuteczna, a to w naszej części Europy powinno rodzić duże zaniepokojenie.

Opublikowano: 27 czerwca 2019

Co oczywiste dla wielu, Rosja równa siÄ™ WÅ‚adimir Putin. Warto jednak zadać pytanie o zaplecze polityczne Pana na Kremlu w kraju. ZwÅ‚aszcza że część tego zaplecza już niebawem ponownie zacznie pojawiać siÄ™ na sesjach w Strasburgu. Dopuszczenie delegacji rosyjskiej do prac Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy (ZPRE) jest niezwykle niebezpiecznym precedensem, kiedy paÅ„stwo-agresor nie wykonaÅ‚o w praktyce żadnej z wczeÅ›niejszych rekomendacji ZPRE.

 
Business as usual chciaÅ‚oby siÄ™ powiedzieć, choć to deprymujÄ…ce, że takÄ… decyzjÄ™ podejmuje miÄ™dzynarodowe ciaÅ‚o odpowiedzialne za promocjÄ™, przestrzeganie i ochronÄ™ praw czÅ‚owieka, a także majÄ…ce możliwość wyboru sÄ™dziów do Europejskiego TrybunaÅ‚u Praw CzÅ‚owieka (ETPC) w Strasburgu. 

 

Co gorsza, deputowani na trwajÄ…cej wÅ‚aÅ›nie sesji mogÄ… przegÅ‚osować powoÅ‚anie Leonida SÅ‚uckiego, polityka objÄ™tego zachodnimi sankcjami od 2014 r. i znajdujÄ…cego siÄ™ na unijnej „czarnej liÅ›cieâ€� (zakaz wjazdu na terytorium paÅ„stw UE), na stanowisko wiceprzewodniczÄ…cego ZPRE. Rosja już zapowiada wysÅ‚anie w ramach swojej delegacji przedstawicieli Krymu – jeÅ›li zostanÄ… dopuszczeni do obrad, to ZPRE zÅ‚amie podstawowÄ… zasadÄ™ prawa miÄ™dzynarodowego, mówiÄ…cÄ… o obowiÄ…zku nieuznawania sytuacji nielegalnych – a takÄ… wÅ‚aÅ›nie jest bezprawna aneksja Półwyspu Krymskiego do Federacji Rosyjskiej.

Leonid SÅ‚ucki jest przedstawicielem nacjonalistyczno-populistycznej Liberalno-Demokratycznej Partii Rosji, ale gros rosyjskich reprezentantów do Strasburga pochodzi z Jednej Rosji, partii wÅ‚adzy, sÅ‚użalczej wobec prezydenta Putina. Paradoksalnie, ale to wÅ‚aÅ›nie bulwersujÄ…ca sytuacja z powrotem Rosjan do Strasburga, może spowodować wiÄ™ksze zainteresowanie skÅ‚adem delegacji, jej umocowaniem partyjnym, a także stopniem relacji z WÅ‚adimirem Putinem. Przez ostatnie lata bowiem w mediach najczęściej pojawia siÄ™ nazwisko samego WÅ‚adimira WÅ‚adimirowicza, ministra spraw zagranicznych Siergieja Å�awrowa, może jeszcze rzecznika Kremla, Dmitrija Pieskowa (premier Miedwiediew do tego grona już nie należy). A co z DumÄ… PaÅ„stwowÄ…? Partiami politycznymi? UkÅ‚adami regionalnymi? DoskonaÅ‚ym przyczynkiem do dyskusji w tej materii może stać siÄ™ najnowsza książka MichaÅ‚a SÅ‚owikowskiego .

Co prawda, ostatnie wybory regionalne z września 2018 r. nie były zbyt udane dla Jednej Rosji – choć partia ta głosowanie wygrała, to jednak utraciła wielu deputowanych i wpływy w regionach. Nie da się jednak ukryć, co też przedstawia Słowikowski w swojej książce, że historia Jednej Rosji, od momentu jej powstania w grudniu 2001 r., to także historia konsolidacji i stabilizacji systemu autorytarnego w Federacji Rosyjskiej. W wyborach do Dumy Państwowej z 2016 r., a więc już po aneksji Krymu i zaognieniu sytuacji we wschodniej Ukrainie, Jedna Rosja uzyskała najlepszy wynik w swojej historii, wprowadzając 343 deputowanych do parlamentu, czyli aż 105 szabel więcej w porównaniu z poprzednimi wyborami z 2011 r.

 
Autor podkreÅ›la, że Jedna Rosja jest przykÅ‚adem partii wÅ‚adzy, która jednoczeÅ›nie – być może ku zdziwieniu niektórych komentatorów – nie staÅ‚a siÄ™ jednak dominujÄ…cÄ…, bÄ™dÄ…c w praktyce partiÄ… Putina, legitymujÄ…cÄ… i wspierajÄ…cÄ… politykÄ™ prezydenta. ZresztÄ…, sama zdobywaÅ‚a popularność, odbijajÄ…c siÄ™ w Å›wietle sukcesów Putina. O żadnej emancypacji politycznej mowy być nie mogÅ‚o – a każda próba tego typu dziaÅ‚ania byÅ‚a zdÅ‚awiona w zarodku przez wpÅ‚ywowych czÅ‚onków administracji prezydenta i zauszników WÅ‚adimira WÅ‚adimirowicza.

 

Jedna Rosja peÅ‚niÅ‚a i peÅ‚ni wciąż jednak bardzo ważnÄ… funkcjÄ™ dla reżimu Putina – jak wskazuje SÅ‚owikowski – zapewniajÄ…c wsparcie legislacyjne dla obozu prezydenta, przegÅ‚osowujÄ…c ważne dla konsolidacji systemu wÅ‚adzy ustawy. A czÅ‚onkom zachodnioeuropejskich delegacji do ZPRE warto przy tej okazji przypomnieć, że to m.in. za sprawÄ… wniosku Jednej Rosji, w poÅ‚owie 2016 r. SÄ…d Konstytucyjny Federacji Rosyjskiej wydaÅ‚ orzeczenie odnoszÄ…ce siÄ™ do wykonywania wyroków Europejskiego TrybunaÅ‚u Praw CzÅ‚owieka, stwierdzajÄ…c, że każdy wyrok ETPC bÄ™dÄ…cy w sprzecznoÅ›ci z konstytucjÄ… Federacji może zostać w praktyce zlekceważony przez organy rosyjskie.

 
AbstrahujÄ…c od faktu, że wyrok ten stoi jawnie w sprzecznoÅ›ci z prawem miÄ™dzynarodowym, to pamiÄ™tajmy, że to wÅ‚aÅ›nie TrybunaÅ‚ w Strasburgu jest najważniejszym organem stojÄ…cym na straży ochrony i przestrzegania praw czÅ‚owieka w Radzie Europy – a deputowani ZPRE dopiero co, z otwartymi ramionami, przyjÄ™li do swojego grona na powrót paÅ„stwo, które w otwarty sposób opowiada siÄ™ przeciw wszystkim pryncypiom tejże organizacji.

 

Należy podkreÅ›lić, że w najbliższym czasie ETPC rozpatrzy kilka skarg miÄ™dzypaÅ„stwowych zÅ‚ożonych przez UkrainÄ™ przeciwko Rosji oraz ponad tysiÄ…c skarg indywidualnych zwiÄ…zanych z naruszeniami praw czÅ‚owieka na Krymie i w Donbasie przez FederacjÄ™ RosyjskÄ…. Jako czÅ‚onek Rady Europy Rosja ma obowiÄ…zek wykonywać orzeczenia ETPC, jednak patrzÄ…c na stosunek Kremla do już zapadÅ‚ych orzeczeÅ„ powiÄ…zanych z nastÄ™pstwami agresji Rosji na UkrainÄ™, wydanych przez inne sÄ…dy miÄ™dzynarodowe, trudno być optymistÄ… w tej sprawie.

Plan Putina, polegajÄ…cy na dalszym destabilizowaniu i dzieleniu Europy, jest coraz bliższy realizacji – nie ma przy tym wÄ…tpliwoÅ›ci, że deputowani Jednej Rosji tak w Moskwie, jak i w Strasburgu, jak zwykle razem z prezydentem (hasÅ‚o wyborcze partii z wyborów w 2003 r.), niezwykle ochoczo wykonajÄ… swoje zadania.

 

WiÄ™cej tekstów autora znajdziesz . 

 

Opublikowano: Marzena Gawłowska

CENTRUM ANALIZ, MODELOWANIA I NAUK OBLICZENIOWYCH (CAMINO)
E: camino@uni.lodz.pl

Projekt Multiportalu U� współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR