U艣miechnij si臋! Endorfina, serotonina, dopamina 鈥� emocjonalny koktajl wzbudzaj膮cy pozytywne odczucia
Wyobra藕my sobie, 偶e w holu uczelni spotykamy przyjaciela, kt贸rego nie widzieli艣my ca艂e wakacje. Albo przegl膮daj膮c media spo艂eczno艣ciowe, napotykamy na film z ma艂ym 艣pi膮cym kotem z okr膮g艂ym od mleka brzuchem, czy w艂a艣nie wyje偶d偶amy na sw贸j wymarzony Erasmus. W u艂amku sekundy nasz m贸zg odbiera te dane jako pozytywne, wyrzuca ca艂y zestaw hormon贸w: endorfin臋, serotonin臋, oksytocyn臋, dopamin臋 i daje sygna艂 mi臋艣niom twarzy, aby si臋 skurczy艂y w u艣miechu. Kurcz膮ce si臋 mi臋艣nie wysy艂aj膮 z powrotem pozytywny sygna艂 do m贸zgu, a ten wlewa jeszcze wi臋cej hormon贸w w nasz krwioobieg. W taki automatyczny spos贸b zachodzi proces odczuwania i okazywania rado艣ci i przyjemno艣ci.
Szcz臋艣cie i zadowolenie w postaci u艣miechu rozpoznajemy i powielamy najszybciej
Mili, przyja藕nie nastawieni ludzie maj膮 wi臋ksz膮 szans臋 na uzyskanie pomocy w sytuacji zagro偶enia. Potrafi膮 r贸wnie偶 swoim zachowaniem wywo艂a膰 pozytywne uczucia w艣r贸d innych. Obserwuj膮c tak膮 osob臋 w powy偶szych sytuacjach jest du偶a szansa, 偶e r贸wnie偶 si臋 u艣miechnie i do艣wiadczy rado艣ci. Cho膰 ka偶dego dnia obserwujemy u siebie i innych r贸偶ne emocje, to w艂a艣nie szcz臋艣cie i zadowolenie w postaci u艣miechu rozpoznajemy i powielamy najszybciej. Istnieje wiele przezabawnych eksperyment贸w spo艂ecznych, z kt贸rych wynika, 偶e u艣miechem zarazi膰 si臋 jest naj艂atwiej. Za t臋 reakcj臋 odpowiedzialne s膮 neurony lustrzane i empatia.
U艣miech 鈥� redukuje stres, obni偶a ci艣nienie krwi i spowalnia akcj臋 serca
U艣miech ma podstawowe znaczenie dla dobrostanu zar贸wno naszego w艂asnego, jak i innych os贸b. Wspomnia艂am ju偶 o biochemii m贸zgu, kt贸ra wywo艂uje w nas uczucia podekscytowania, przyjemno艣ci czy euforii. Wspaniale jest ich do艣wiadcza膰! Lubimy, gdy u艣miech przeradza si臋 w 艣miech, czasem do 艂ez. Opowiadamy sobie dowcipy, kochamy komedie i stand-upy. U艣miech redukuje stres, obni偶a ci艣nienie krwi i spowalnia akcj臋 serca. W ko艅cu rado艣ni i zrelaksowani ch臋tniej pracujemy, lepiej przyswajamy wiedz臋 i jeste艣my bardziej kreatywni.
Jak donosz膮 ameryka艅scy naukowcy (serio, serio!), u艣miech dzia艂a w ten prozdrowotny spos贸b nawet wtedy, gdy jest udawany. Nasz m贸zg nie rozpoznaje naszych intencji, za to odbiera impulsy z kurcz膮cych si臋 mi臋艣ni twarzy odpowiedzialnych za u艣miech (np. przez przytrzymanie o艂贸wka mi臋dzy z臋bami). Oznacza to, 偶e mimika nie tylko odzwierciedla nasz stan emocjonalny, ale tak偶e mo偶e go zmienia膰. Kiedy uk艂adamy nasze usta w charakterystyczn膮 podk贸wk臋, nawet w spos贸b wymuszony, sygna艂y wysy艂ane do m贸zgu mog膮 prowadzi膰 do odczuwania pozytywnych emocji, takich jak rado艣膰 czy spok贸j.
Prosty biologiczny mechanizm informowania otoczenia, w jakim stanie psychicznym jeste艣my wsp贸艂dzielimy z wieloma zwierz臋tami, cho膰 sama ekspresja r贸偶ni si臋 w zale偶no艣ci od gatunku. Wci膮偶 nie ma zgody w艣r贸d prymatolog贸w co do tego, czy ma艂py cz艂ekokszta艂tne wyra偶aj膮 zadowolenie ustami. Nie ma za to w膮tpliwo艣ci, co oznacza energiczne machanie ogon贸w u ps贸w. Koty mrucz膮, ptaki rozpo艣cieraj膮 skrzyd艂a, szczury podskakuj膮 z rado艣ci. Niewerbalny j臋zyk komunikacji emocjonalnej jest fascynuj膮cy i warto go obserwowa膰 i si臋 go uczy膰, by lepiej zrozumie膰 nas samych i otaczaj膮cy nas 艣wiat.
(fot. Bartosz Ka艂u偶ny, CKiPR)
艢wiatowy Dzie艅 U艣miechu 鈥� pomys艂odawc膮 tego dnia by艂 Harvey Ball, autor znanego na ca艂ym 艣wiecie symbolu 偶贸艂tej u艣miechni臋tej buzi, tzw. 鈥瀞miley face鈥�, stworzonej w 1963 roku. Symbol ten reprezentowa膰 ma dok艂adnie to, co na co dzie艅 chcemy widzie膰 jak najcz臋艣ciej u innych ludzi 鈥� bezinteresowny u艣miech i rado艣膰 偶ycia. Bo jak si臋 okazuje, znane od wiek贸w powiedzenie 鈥炁沵iech to zdrowie鈥� to nie tylko metafora.
Tekst: dr hab. Katarzyna de Lazari-Radek, prof. U艁, Wydzia艂 Filozoficzno-Historyczny U艁
Redakcja: Centrum Komunikacji i PR