Jak co roku konferencja zgromadzi艂a tysi膮ce lider贸w i specjalist贸w z obszar贸w polityki, biznesu, nauki oraz kultury, kt贸rzy przez trzy dni dyskutuj膮 o przysz艂o艣ci Europy i 艣wiata: wyzwaniach gospodarczych, bezpiecze艅stwie i technologii. Wczoraj, w drugim dniu obrad reprezentuj膮cy nasza uczelni臋 rektor U艁 prof. dr hab. Rafa艂 Matera i dr Mateusz Pi膮tkowski z Katedry Prawa Mi臋dzynarodowego i Stosunk贸w Mi臋dzynarodowych uczestniczyli debacie pt. 鈥濳to steruje naszym my艣leniem? Dezinformacja, utrata zaufania i walka o wiarygodno艣膰 informacji鈥�.
Jej punktem wyj艣cia by艂a prezentacja raportu ekspert贸w Uniwersytetu Jagiello艅skiego, przygotowanego we wsp贸艂pracy z Polsk膮 Agencj膮 Prasow膮, zatytu艂owanego 鈥濪ezinformacja i bezpiecze艅stwo. Definicje, mechanizmy, rekomendacje鈥�. Jej autorzy przeanalizowali zjawisko dezinformacji i kwestie bezpiecze艅stwa poznawczego z perspektywy psychologii, medioznawstwa i nauk politycznych. Zaj臋li si臋 m.in. mechanizmami podatno艣ci na manipulacj臋, wp艂ywem emocji i to偶samo艣ci grupowej, rol膮 medi贸w, platform cyfrowych i influencer贸w, wojn膮 kognitywn膮 oraz operacjami FIMI. Raport zawiera r贸wnie偶 rekomendacje dotycz膮ce wsp贸艂pracy pa艅stwa, nauki, medi贸w i spo艂ecze艅stwa obywatelskiego.
Jednym z poj臋膰 zaproponowanych przez autor贸w w ich opracowniu jest certinformacja 鈥� informacja prawdziwa, rozpowszechniana bez intencji manipulacji, w dobrej wierze i z zachowaniem standard贸w weryfikacji w艂a艣ciwych nauce lub dziennikarstwu. Autorzy wskazuj膮, 偶e odpowiedzi膮 na dezinformacj臋 nie powinno by膰 wy艂膮cznie prostowanie pojedynczych fa艂szywych informacji, ale r贸wnie偶 budowanie 艣rodowiska informacyjnego nasyconego tre艣ciami wiarygodnymi i zweryfikowanymi, w czym upatrywa膰 mo偶na ogromnej roli nauki i uczelni.
Po prezentacji raportu odby艂a si臋 dyskusja ekspert贸w reprezentuj膮cych Akademi臋 G贸rniczo-Hutnicz膮 im. Stanis艂awa Staszica w Krakowie, Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Paw艂a II, Szko艂臋 G艂贸wn膮 Handlow膮 w Warszawie, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Uniwersytet Jagiello艅ski, Uniwersytet 艁贸dzki, Uniwersytet Medyczny im. Piast贸w 艢l膮skich we Wroc艂awiu oraz Uniwersytet Wroc艂awski. Nasz膮 uczelni臋 reprezentowa艂 w niej cz臋sto goszcz膮cy w mediach specjalista prawa mi臋dzynarodowego i wojennego dr Mateusz Pi膮tkowski z WPiA U艁, a rozmowa dotyczy艂a m.in. utraty zaufania do 藕r贸de艂 informacji, odpowiedzialno艣ci medi贸w, roli algorytm贸w i platform cyfrowych, wp艂ywu AI, bezpiecze艅stwa nauki i wiarygodno艣ci bada艅 oraz dzia艂a艅 dezinformacyjnych.
Dyskusj臋 podsumowali rektorzy o艣miu wsp贸艂pracuj膮cych z PAP szk贸艂 wy偶szych, w艣r贸d nich rektor U艁 prof. Rafa艂 Matera, zastanawiaj膮c si臋 nad konkretnymi dzia艂aniami i odpowiadaj膮c na pytanie: jakie powinny podj膮膰 polskie uczelnie, aby zwi臋kszy膰 bezpiecze艅stwo poznawcze spo艂ecze艅stwa.
Uwa偶am, 偶e najwa偶niejszym dzia艂aniem, jakie polskie uczelnie powinny dzi艣 podejmowa膰, jest tworzenie wiarygodnej wiedzy i skuteczne wprowadzanie jej do obiegu publicznego. Nie wystarczy prowadzi膰 badania. Trzeba jeszcze pomaga膰 zrozumie膰 艣wiat, w kt贸rym coraz wi臋ksz膮 rol臋 odgrywaj膮 sztuczna inteligencja, algorytmy i dezinformacja.
Uniwersytet 艁贸dzki ju偶 takie dzia艂anie podejmuje, od lat uczymy krytycznego my艣lenia, weryfikujemy informacje, kwestionujemy, podwa偶amy. Od dekady mamy na uczelni konsekwentnie budowan膮 Baz臋 Ekspert贸w, w kt贸rej znajduje si臋 ju偶 oko艂o 130 naukowc贸w gotowych wspiera膰 swoj膮 fachow膮 wiedz膮 z wielu dziedzin. Zreszt膮, pan doktor Mateusz Pi膮tkowski w tej bazie od dawna jest i niejednokrotnie mia艂 okazj臋 r贸偶ne bie偶膮ce zagadnienia komentowa膰. To jest konkret, to jest nasz wk艂ad w dobr膮 wsp贸艂prac臋 z rzetelnymi mediami. Tylko wsp贸lnie mo偶emy walczy膰 z dezinformacj膮.
Na Uniwersytecie 艁贸dzkim prowadzimy tak偶e badania nad sztuczn膮 inteligencj膮, cyberbezpiecze艅stwem i prawem w cyberprzestrzeni, m.in. w Centrum Bada艅 nad Sztuczn膮 Inteligencj膮 i Cyberkomunikacj膮 oraz 精东影视 Cyber Hub. Nasi naukowcy przygotowuj膮 ekspertyzy dla instytucji krajowych i europejskich, analizuj膮 mechanizmy dezinformacji i wspieraj膮 rozw贸j kompetencji cyfrowych. Wsp贸艂tworzymy r贸wnie偶 PLLuM, polski model j臋zykowy rozwijany na potrzeby administracji publicznej i obywateli. R贸wnocze艣nie uczymy krytycznej oceny informacji, 艣wiadomego korzystania z technologii i rozpoznawania manipulacji.
To w艂a艣nie po艂膮czenie bada艅, edukacji i odpowiedzialnego upowszechniania wiedzy uwa偶am za najwa偶niejszy wk艂ad uczelni w bezpiecze艅stwo poznawcze spo艂ecze艅stwa. Dlatego z du偶ym przekonaniem w艂膮czamy si臋 w inicjatyw臋 Think Tanku PAP
鈥� m贸wi艂, podsumowuj膮c debat臋, rektor Uniwersytetu 艁贸dzkiego prof. dr hab. Rafa艂 Matera.
Materia艂: PAP, Biuro Prasowe U艁
Redakcja i zdj臋cia: Live Foto PAP, U艁